| » Opcionet për artikullin |
|
Shkruan: Titan TIVARI
Shqiptarėt, apo mė saktė: udhėheqėsit, kapedanėt, princėrit, bajraktarėt, komandantėt, liderėt, mbretėrit apo presidentėt e tyre, gjatė gjithė historisė mijėravjeēare tė kombit tonė dhe tė Shqipėrisė Etnike, nė luftėrat e tyre pėr ēlirim dhe bashkim kombėtar, gjithmonė janė vonuar. Shqiptarėt ose i kanė filluar luftėrat dhe kryengritjet e tyre antipushtuese shumė heret, ose shumė vonė. Edhe atėherė, nė raste shumė tė rralla, kur kanė bėrė rezistencė nė kohė tė duhur, ata kanė qenė tė pabashkuar, pa unitet dhe tė pėrēarė ideologjikisht dhe politikisht! Prandaj, edhe kurrė nuk arritėm qė ta ēlirojmė dhe ta bashkojmė tėrėsisht Atdheun tonė Shqipėrinė Etnike.
Shqiptarėt, mė saktė, udhėheqėsit e tyre politik e ushtarak, asnjėherė nuk kanė marrė mėsime tė mjaftueshme nga pėsimet dhe dėshtimet e tyre gjatė historisė. Prandaj, edhe u ėshtė pėrsėritur historia, u ėshtė ricikluar robėria! Udhėheqėsit shqiptarė, gjatė pjesės mė tė madhe tė historisė sonė kombėtare, kanė qenė egoistė e karrieristė tė pasionuar. Ata mė tepėr kanė luftuar pėr vehte, pėr privilegje, pėr pasuri dhe pėr famė personale, se sa kanė luftuar pėr liri, pėr ēlirim dhe bashkim tė Atdheut tė tyre. Dhe mjerisht, tė njėjtėn gjė po bėjnė edhe liderėt aktualė tė shqiptarėve, apo mė saktė: Presidentėt, kryeministrat, qeveritė, kuvendet popullore dhe kryetarėt e partive tė shumta politike nė pozitė dhe nė opozitė!
Pra, historia, vonesa dhe dėshtimet po na pėrsėriten para syve, veshve dhe hundėve tona dhe ne, populli, shtiremi si kur as nuk i shohim, as nuk i dėgjojmė dhe as nuk i nuhasim mbrapshtitė dhe tradhėtitė e liderėve dhe udhėheqėsve tanė kėtej e andej kufinjve shqiptaro-shqiptarė! Kėshtu, sa kanė faj udhėheqėsit e pushtetarėt tanė, aq kanė faj shqiptarėt, populli, qė nė tė shumtėn e rasteve, vetė i ka zgjedhur me votėn e tij tė lirė apo gjysmė tė lirė. Nė kėtė mėnyrė, bashkėfajtor pėr prapambetjen ekonomike, pėr anarkinė politike dhe pėr robėrinė e pushtuimin e mė se gjysmės sė Shqipėrisė Etnike janė edhe vetė Shqiptarėt, vetė kombi ynė, i cili jo vetėm i voton antikombėtarėt, por edhe i duron ata edhe atėherė kur ata shkelin me tė dyja kėmbėt mbi shpinė tė popullit dhe mbi interesat vitale tė lirisė, tė ēlirimit e tė bashkimit tė Shqipėrisė Etnike!
*****
Dihet historikisht se, popujt ēlirohen dhe shtetet formohen gjatė kthesave tė mėdha dhe rrėnjėsore tė historisė sė njė populli, tė njė vendi tė njė regjioni apo tė njė kontinenti. Dhe ne sot gjendemi pikėrisht nė fund tė kėsaj kthese tė madhe historike pėr kombin tonė, pėr Shqipėrinė Etnike dhe pėr mbarė Ballkanin. Kjo kthesė historike ka filluar mė 1990 dhe duket se do tė pėrfundojė mė 2010. Gjatė kėsaj periudhe do tė mbyllet procesi i riformulimit tė kufijve tė shteteve tė Ballkanit, prandaj kombi ynė dhe liderėt e tij duhet ta marrin seriozisht kėtė mundėsi, ta shfrytėzojnė me zgjuarėsi fundin e kėtij procesi, nėse nuk duan qė popullin dhe Atdheun e vet ta lėnė nė robėrinė e vjetėr tė shteteve fqinje.
Udhėheqėsit e shqiptarėve nė Shqipėri, Kosovė, Iliridė, Kosovė Lindore, Malėsi tė Madhe, Ēamėri, Sanxhak e Diasporė duhet tė mblidhen sa mė parė kokė mė kokė dhe tė marrin njė vendim pėr bėrjen e Shqipėrisė Etnike. Tė kėrkojnė bashkimin e trojeve etnike shqiptare nė Ballkan, pra, tė kėrkojnė para opinionit publik botėror dhe para faktorėve politik ndėrkombėtar ndryshimin e kufijve shtetėror tė Ballkanit dhe formimin e shteteve etnike nė Ballkan. Tė kėrkojnė mbajtjen e njė Konference Ndėrkombėtare pėr Ballkanin, ku, nė prani tė pėrfaqėsuesve tė shteteve ballkanike dhe me pjesėmarrjen e fuqive tė mėdha dhe tė organeve vendimmarrėse tė OKB-sė tė vendosej paqja e qėndrueshme nė Ballkan me ndryshimin e kufijve aktualė dhe formimin e shteteve kombėtare tė popujve tė Ballkanit. Vetėm nė kėtė mėnyrė do tė qetėsohej Ballkani dhe do tė bashkohej edhe Evropa. Nė tė kundėrtėn, grindjet dhe pėrleshjet ndėretnike dhe ndėrshtetėrore nė Ballkan do tė jenė tė pashmangshme, tė pandėrprera dhe tė pėrgjakshme.
*****
Deri mė sot koha e ka vėrtetuar se liderėt shqiptarė nuk kanė qenė nė nivel tė pėrgjegjėsive tė tyre politike e kombėtare, sepse nuk i kanė shfrytėzuar maksimalisht dhe nė momentin e caktuar situatat e favorshme qė janė paraqitur nga viti 1990 e kėtej pėr zgjidhjen e drejtė dhe pėrfundimtare tė ēėshtjes kombėtare shqiptare. Udhėheqėsit shqiptarė dhe mbarė populli ynė janė vonuar gjithmonė nė reagimin e tyre politik apo ushtarak, sepse asnjėherė nuk kanė qenė tė bashkuar dhe asnjėherė nuk kanė pasur njė plan strategjik, njė platformė kombėtare pėr veprim. Prandaj, kur gjithė popujt e ish-Jugosllavisė luftonin me armė nė dorė pėr shkėputje nga Serbia e Madhe, populli ynė dhe udhėheqėsit e tij rrinin duarkryq dhe pritnin. Pritnin Godonė! Sdinin as ēka prisnin, sepse nuk kishin asnjė plan strategjik tė veprimit. Kishin vetėm planin kobzi tė luftės klanore, grupore apo partiake midis tyre! Dhe shqiptarėt u ngritėn nė kryengritje kur u mbaruan luftėrat nė hapsirėn tjetėr ish-jugosllave. Pra, filluan luftėn me vonėsė dhe pėr fatin tonė tė keq, tė pėrēarė dhe me disa ushtri provinciale! Prandaj edhe nuk fituan lirinė krahinore e tė mos bėjmė fjalė pėr lirinė kombėtare dhe bashkimin e Atdheut, qė as nuk u dukėn nė horizont.
Tė njėjtin rol regresiv e pasiv luajnė liderėt shqiptarė edhe sot, edhe tani, kur ėshtė momenti final i bėrjes apo mosbėrjes sė Shqipėrisė Etnike! Ata nuk bėjnė asnjė veprim konkret pėr bashkimin e politikės shqiptare, ata nuk bashkohen rreth njė platforme kombėtare pėr formimin e Shqipėrisė Etnike, ata nuk janė tė pėrgjegjshėm kombėtarisht, por nuk janė as tė vetėdijshėm politikisht se sot ėshtė momenti i pėrshtatshėm pėr ndėrrimin e kufijve tė shteteve tė Ballkanit nė mėnyrė paqėsore, se pikėrisht sot ėshtė ēasti historik pėr formimin e shteteve etnike nė Ballkan dhe me kėtė rast edhe pėr bashkimin e Shqipėrisė Etnike.
Nesėr, kur tė mbyllet ēėshtja e Kosovės, do tė jetė vonė, sepse do tė mbyllet edhe pėr 100 vjet tė tjera, apo mė shumė, ēėshtja e ndėrrimit tė kufijve nė Ballkan dhe Evropė. Evropa dhe bota nuk ka kohė as vullnet qė tė merret me shtetet e Ballkani ēdo ditė, ēdo vjet, ēdo dekadė, apo kur tu dalė gjumi shekullor shqiptarėve e tu kujtohet se janė tė robėruar e tė copėtuar nga shtetet fqinje!
Historikisht, shqiptarė kanė zhvilluar luftėrat e tyre ēlirimtare ose me vonesė, ose tė pėrēarė, prandaj edhe kurrė nuk kanė fituar deri mė sot, kurrė nuk kanė mundur qė ta ēlirojnė dhe bashkojnė pėrfundimisht Shqipėrinė Etnike. Tani ėshtė momenti i fundit pėr kėtė shekull qė tė bėhet Shqipėria Etnike, por qė tė bėhet ajo Shqiptarėt dhe udhėheqėsit e tyre duhet ta kėrkojnė atė me qartėsi politike, me vendosmėri dhe me vetėdije e ndėrgjegje tė lartė kombėtare.
Shqiptarėt dhe politikanėt e tyre, ose e dinė ose nuk duan ta dinė se, duke kėrkuar shtetin e pavarur tė Kosovės dhe mosndryshimin e kufijve tė Ballkanit, ata janė kundėr bashkimit kombėtar tė kombit tonė, ata janė kundėr formimit tė Shqipėrisė Etnike! Mosndryshimi i kufijve tė shteteve tė Ballkanit do tė thotė vazhdim i robėrisė dhe pushtimit shovenist mbi Ēamėri, mbi Iliridė, mbi Kosovė Lindore, mbi Sanxhak e mbi Malėsi tė Madhe! Dhe pikėrisht kėtė po bėjnė sot liderėt e pushtetarėt shqiptarė nė Tiranė, nė Prishtinė, nė Shkup e nė Preshevė. Ata me duartė e tyre po ia farkojnė mė tej zinxhirėt e robėrisė, vuajtjes e asimilimit popullit shqiptarė jashtė Shqipėrisė londineze dhe Kosovės unmikistaneze! Pėr tė bėrė Kosovėn shtet, kosovarėt e Prishtinės dhe shqiptarėt e Tiranės po flijojnė nė skėterrėn e robėrisė vėllezėrit e tyre nė trojet tjera etnike tė Shqipėrisė! Kosova edhe mund tė bėhet njėfarė shteti i tredhur, i cunguar e gjysmak, por me kėtė rast kombi shqiptarė duhet tė pėrshėndetet me Shqipėrinė Etnike tė paktėn edhe pėr 100 vjet tė tjera.
Qė tė bėhet Shqipėria Etnike kombi ynė duhet tė presė qė tė shpėrbėhet perandoria e re nė formim e sipėr - Bashkimi Europian. Por edhe kur do tė shembet kjo perandori, qoftė pas 100 apo 1000 vjetėsh, shqiptarėt pėrsėri do ti zėrė pėrfundi, ashtu siē i zuri pėrfundi gėrmadhave tė saj shembja e Jugosllavisė Federative, sepse nėse Shqiptarėt do tė hyjnė nė Evropė tė ndarė, ata tė ndarė e me robėri tė re do tė dalin nga kjo Evropė e Bashkuar.
*****
Liderėt shqiptarė nė pushtet e nė opozitė nuk janė tė vetėdijshėm se shpesh fati gjendet nė fatkeqėsi. Ėshtė fatėkeqėsi qė Serbia nuk e pranon pavarėsinė e Kosovės. Ėshtė fatkeqėsi qė Rusia vendos veton nė Kėshillin e Sigurimit kundėr pavarėsisė sė Kosovės. Por askush nga pushtetarėt trutharė shqiptarė nuk ėshtė i vetėdijshėm se mospranimi i Serbisė dhe vetoja e Rusisė (por edhe hezitimi i heshtur kundėr shtetit tė Kosovės i Bashkimit Europian), i hap rrugė ndėrrimit tė kufijve nė Ballkan, i hap rrugė formimit tė Shqipėrisė Etnike. A nuk i hapi rrugė intervenimit tė NATO-s kundėr Serbisė egėrsia, gabimi dhe kokėfortėsia e Millosheviēit kundėr Kosovės dhe kundėr botės? Ky pra, ėshtė fati nė fatkeqėsi. Dhe kėtė fat Shqiptarėt dhe udhėheqėsit e tyre duhet ta kapin me menēuri edhe tani, duhet ta shfrytėzojnė me shpejtėsi dhe tė bėhen pjesė e idesė pėr ndryshimin paqėsor tė kufijve tė Ballkanit dhe formimin e shteteve kombėtare nė kėtė siujdhesė tė trazuar me shekuj e mijėvjeēarė.
Shqiptarėt dhe liderėt e tyre duhet ta dijnė njėherė e mirė se ne as nuk kemi qenė, as nuk jemi dhe as nuk do tė jemi ndonjėherė aq tė fortė pėr tė ndryshuar kufinjtė e shteteve tė Ballkanit. Kėtė gjė e bėjnė shtetet e forta, kombet e mėdha dhe fuqitė e mėdha. Mos ta gėnjejė kend mendja se Jugosllavinė e prishėn njė grusht shqiptarėsh me ca pushkė tė vjetra ruso-kineze. Jugosllavinė e shkatėrruan republikat e mėdha e tė forta tė saj siē ishin Serbia dhe Kroacia. Edhe kufinjtė e Ballkanit ka gjasa qė ti ndėrrojė vetėm Serbia me ndihmėn e Rusisė dhe aprovimin e heshtur tė Bashkimit Europian.. Dhe pėr ndėrrimin e kėtyre kufinjve askush mė tepėr se kombi ynė nuk ėshtė i interesuar qė tė ndėrrohen, sepse vetėm me kėtė rast do tė bėhej bashkimi ynė kombėtar nė njė Shqipėri tė Bashkuar Etnike. Ky pra, ėshtė fati nė fatkeqėsi.
Tė vetmit shtete sot nė Ballkan qė u konvenon ndėrrimi i kufijve tė Ballkanit janė Serbia, Shqipėria, Bullgaria dhe Kroacia. Nė rast tė ndėrrimit tė kufijve tė Ballkanit Serbia do tė merrte Republikėn Serbe, Kroacia do tė merrte Hercegovinėn, Bullgaria do tė merrte Maqedoninė Lindore, kurse Shqipėria Etnike do tė bashkohej duke iu bashkangjitur Shqipėrisė aktuale tė gjitha trojet shqiptare qė sot janė jashtė saj nė Mal tė Zi, nė Serbi, nė Maqedoni dhe nė Greqi.
Por, fatkeqėsisht, vetėm Serbia ėshtė aktualisht ajo qė bėn pėrpjekje hapur e fshehur pėr ndėrrimin e kėtyre kufijve. Tė tjerėt po presin qė ti njxerrin gėshtenjat nga zjarri me duartė e Serbisė. Por kjo nuk ėshtė politikė e zgjuar dhe e sigurt, sepse dihet qė askush nuk punon pėr ne, nėse ne nuk punojmė pėr vete. Po u kyēėm me vonesė nė kėtė process do ta kemi mė tė vėshtirė edhe daljen me sukses e tė kėnaqur nga ky proces, nga procesi i rindarjes sė kulaēit tė Ballkanit.
Ndaj, udhėheqėsit shqiptarė nė pushtet e nė opozitė, njė orė e mė parė duhet ta shtrojnė me miqtė dhe aleatėt politiko-ushtarakė tė shqiptarėve ēėshtjen e ndėrrimit tė kufinjve tė Ballkanit, zgjidhjen e ēėshtjes kombėtare shqiptare dhe ēėshtjen e formimit tė shtetit kombėtar shqiptar Shqipėrisė Etnike. Nuk ėshtė politikė e zgjuar, nuk ėshtė politikė kombėtare dhe as largpamėsi vizionare kokėfortėsia dhe kėmbėngulja e politikanėve tanė vetėm nė njė opcion politik, nė atė tė shtetit tė Kosovės. Ne duhet tė jemi flexibilė, tė zhdėrvjelltė dhe tė hapur pėr tė gjitha opcionet politike qė ofron ēasti historik dhe, mbi tė gjitha, ne duhet tė jemi tė gatshėm dhe tė shpejtė nė kapjen e fatit qė na ka ardhė te dera dhe na buzqesh, nė ndryshimin e kufijve tė Ballkanit dhe tė bėrjes sė Shqipėrisė Etnike.
Shumė liderė shqiptarė nė pozitė, por mė shumė ata nė opozitė dhe sidomos liderėt e disa grupeve e organizatave patriotiko-revolucionare, qė janė opozitė edhe e pozitės, edhe e opozitės, janė duke menduar shumė gabimisht se pėr tė luftuar pėr bashkim kombėtar dhe pėr Shqipėrinė Etnike nuk ėshtė vonė kurrė. Por kjo nuk qėndron, sepse historia shqiptare shumė shpesh e ka vėrtetuar se ne sa herė kemi luftuar me vonesė nuk kemi fituar. Ne kemi derdhur gjak, kemi dhėnė dėshmorė, por lirinė nuk e kemi fituar, sepse kemi qenė tė vonuar. Kemi luftuar kur luftėrat kanė pėrfunduar dhe kur Fuqitė e Mėdha e kanė mbyllė ēėshtjen dhe kanė marrė vendimet e tyre fuqiplote. Populli thotė: pas dasmės nuk bien tupanat!. Ndaj, tu biem tupanave tė lirisė, tė bashkimit kombėtar dhe tė Shqipėrisė Etnike sot, tani, se nesėr do tė jetė shumė vonė.
Ata tė cilėt do tė ngriten nesėr nė luftė tė armatosur, gjoja pėr tė kundėrshtuar vendimet e OKB-sė apo tė Fuqive tė Mėdha, nė emėr tė lirisė, tė bashkimit kombėtar dhe tė Shqipėrisė Etnike, ata sdo tė jenė gjė tjetėr pos demagogė, pseudopatriotė dhe xhelatė tė gjakderdhjes sė kotė tė shqiptarėve, sepse disfata do tė jetė e garantuar. Nėse duhet tė luftohet me armė nė dorė, kjo poashtu duhet tė bėhet sot, tani, kėtė vit apo mė sė largu nė fillim tė vitit qė vjen, se pastaj poashtu do tė jetė shumė vonė.
Organizatat dhe formacionet paraushtarake legale e ilegale, tė cilat janė vendosmėrisht pėr Shqipėrinė Etnike, duhet qė liderėve dhe pushtetarėve shqiptarė qė janė nė pushtet nė Tiranė, Prishtinė dhe Shkup, si dhe Qeverive e Kuvendeve nė Prishtinė e Tiranė, tu drejtojnė njė Ultimatum dhe tua caktojnė datėn (brenda kėtij viti) deri kur ata kanė kohė qė ta shtrojnė pėr zgjidhje ēėshtjen kombėtare tė Shqipėrisė Etnike para opinionit ndėrkombėtar dhe OKB-sė. Pėrtej datės sė kėtij Ultimatumi kėto organizata dhe formacione paraushtarake duhet urgjentisht, brenda javės, tė bashkohen dhe tė nisin Kryengritjen e Pėrgjithshme tė Armatosur pėr ēlirimin dhe bashkimin e Shqipėrisė Etnike. Kjo Kryengritje duhet tė fillojė vitin e ardhshėm, por para muajit Mars tė vitit 2008. Nė kėtė mėnyrė, tė gjithė faktorėt relevantė ndėrkombėtarė do tė detyroheshin qė ta vėnė nė rend tė ditės ēėshtjen shqiptare dhe zgjidhjen e saj. Kjo ėshtė teoria e imponimit.
Ne nuk jemi aq tė fortė sa tė luftojmė kundėr gjithė botės dhe vendimeve tė tyre, qofshin ato edhe vendime tė padrejta, antishqiptare dhe plotėsisht nė kundėrshtim me vullnetin e kombit tonė. Pėr kėtė arsye ne nuk duhet tė presim mė shumė se disa muaj, sepse ėshtė rrezik qė bashkėsia ndėrkombėtare tė marrė vendime antishqiptare dhe atėherė do tė jetė e pamundur qė ti ndryshojmė kėto vendime superiore. Prandaj, zgjoheni shqiptarė sot! Ngritu nė kėmbė o komb shqiptar sot! Bashkohuni liderė e pushtetarė sot! Bėheni Shqipėrinė Etnike nė rrugė paqėsore sot, se nesėr do tė jetė shumė vonė.
Populli thotė: njėherė tė vjen e mira kah dera. Ndaj, o Shqiptarė, hapeni derėn dhe futeni brenda nė zemrat dhe mendjet tuaja nusen e stolisur, shtojzovallen e bukur dhe zanėn e bjeshkėve tona legjendare Shqipėrinė Etnike.
Mos thoni nesėr se nuk ditėm dje, por diheni se padituria, mosguximi dhe tradhėtia paguhen shtrenjtė, paguhen me kokė dhe me robėrinė e re shekullore tė Shqipėrisė Etnike. Ndaj, tė gjithė shqiptarėt dhe pushtetarėt, sot o kurrė, duhet tė kėrkojnė para gjithė opinionit botėtror, para miqve dhe armiqve tanė: Vetėvendosje, Referendum Popullor, ndėrrimin e kufijve tė Ballkanit dhe formimin e Shqipėrisė Etnike.
14 Gusht 2007
|
|
