| Vizitorët online në arkiv:
vizitorë |
|
| » PSE NDĖRRIMI I SIMBOLEVE KOMBĖTARE DHE SHTETĖRORE TĖ KOSOVĖS? |
| Postuar mė datėn: 2007-06-12 17:21:49 nga admin1 :: Kategoria: Opinione |
| » Opcionet për artikullin |
|
BAROMETRI DIPLOMATIK
Prof.Dr.Mehdi HYSENI
*Krijimi i dy shteteve shqiptare nė tokėn etnike shqiptare nuk pėrbėn kurrfarė precedence tė normave dhe tė parimeve tė rendit juridik pozitiv ndėrkombėtar, por kjo ėshtė ēėshtje e vullnetit dhe e drejtėsisė sė bashkėsisė ndėrkombėtare (OKB, BE, SHBA, NATO).
Me kėtė fenomen opionioni publik shqiptar ėshtė duke u ballafaquar qė nga viti 2002, kur mė 28 Nėntor, ish-presidenti i Kosovės, Ibrahim Rugova ( i ndjeri) shpalosi njė flamur tė Dardanisė ilire, nė vend tė flamurit tė Skėnderbeut (28 Nėntor 1443), tė ngritur nė Krujėn heroike kundėr sundimit dhe shtypjes sė Perandorisė Osmane; nė vend tė tė njėjtit tė flamur tė Ismail Qemalit, tė ngritur nė Vlorė, mė 28 Nėntor 1912). Po nė kėto dy periudha tė gjata dhe ndryshme historiko-politike kombėtare, nė distancėn kohore 469-vjeēare, si dhe mėpastaj qė nga viti 1912 e deri mė sot, shqiptarėt dhe Shqipėria Etnike ka pasur dhe, edhe sot e ka vetėm njė flamur kombėtar dhe shtetėror, qė identifikohet dhe personifikohet me emrin dhe me veprėn e pavdekshme heroike kombėtare dhe shtetėrore tė Gjergj Kastriotit-Skėnderbeut.
Kjo, nė asnjė mėnyrė nuk ėshtė e diskutueshme pėr gjithė kombin shqiptar si brenda, ashtu edhe jashtė kufijve tė Shqipėrisė Etnike, si dhe pėr tė gjitha ato shtete dhe shtetarė apo shkencėtarė qė e njohin historinė kombėtare dhe shtetėrore tė shqiptarėve nė Ballkan. Mirėpo, fenomenologjia e simboleve kombėtare dhe shtetėrore tė shqiptarėve, tanimė, nė prag tė njohjes ndėrkombėtare tė shtetit tė ri tė Kosovės, me arsye, ėshtė bėrė temė e nxehtė pėr debat serioz, posaēėrisht nga ana e atyre shqiptarėve patriotė atdhetarė, tė cilėt plotėsisht kanė tė drejtė qė tė ngrejnė zėrin e arsyes pėr tė mos ndryshuar asnjė nga elementet e pėrmbajtjes sė flamurit kombėtar shqiptar tė Skėnderbeut, pėrkatėsisht tė Ismail Qemalit.
|
|
Prof. Dr. Mehdi HYSENI
Pse elita politike e Kosovės ka filluar ti ndryshojė simbolet kombėtare shqiptare?!
Jo, profesorėt, akademikėt, politikanėt dhe diplomatėt, por, tanimė, edhe studentė e tyre qė, ende nuk i kanė mbaruar studimet nė fakultetet e shkencave politike, juridike dhe sociologjiko-filosofike e kanė tė qartė se ēfarė do tė thotė pėrkufizimi i simboleve kombėtare dhe shtetėrore-shprehje dhe pasqyrim i idenitetit tė njė shteti kombėtar.
Mirėpo, nė rastet dhe, nė rethanat e sotme konkrete, tė ideuara dhe tė krijuara nė intervalin kohor (1990-2007)tė reformave tė ndryshme historiko-politike, ekonomiko, tregtare, gjeopolitike, multietnike, pluraliste dhe integruese me karakter rajonal, evropian dhe ndėrkombėtar, janė shprehje karaketristike e shtruarjes sė kėrkesės dhe ofertės sė tregut tė pėrbashkėt tė lirė globalist tė shoqėrisė konsumatore.
Ata "ekspertė", tė cilėt tanimė "kanė zėnė njohuri tė mjaftueshme" pėrkitazi me nocionet e theksuara, qė u referohen relacioneve ekonomike, tregtare, politike, demokratike, tė drejtave dhe lirive tė njeriut, integrimeve dhe globalizmit "e kanė tė qartė" se formimi i shteteve tė reja multietnike dhe pluraliste, sidomos kur ėshtė fjala nė Evropėn Juglindore, duke pėrfshirė sė kėndejmi edhe Ballkanin, nuk merr pėr bazė parimin kombėtar, por standardin multietnik, qė thjesht nėnkupton shumėsinė disaetnike minoritare, e jo njėsinė NJĖETNIKE KOMBĖTARE, qė pėrbėn shumicėn dėrrmuese tė njė etnie autoktone siē ėshtė rasti konkret me shqiptarėt e Kosovės mbi 90%.
Ky ėshtė problemi kardinal numėr njė, qė nė mėnyrė arbitrare dhe kundėrligjore e cenon dhe e konteston krijimin e njė shteti mbi parimin NJĖETNIK KOMBĖTAR nė favor tė standardit apo tė instrumenteve multietnike tė disa minoriteteve, gjė qė kjo teori dhe praktikė e re politike, ėshtė nė shpėrputhje me tė gjitha rregullat dhe me normat e sė drejtės kombėtare, tė sė drejtės ndėrkombėtare dhe tė sė drejtės shtetėrore. Praktikisht, zbatimi i njė standardi tė kėtillė antijuridik kombėtar dhe ndėrkombėtar mė tepėr ka karekter dhe efekt tė politikės ekonomike dhe tregtare tė shfrytėzimit dhe tė nėnshtrimit nė dimensione integruese globaliste, i shpikur dhe i ndėrtuar mbi dhe, pėr ineteresin e filosofisė sė politikės sė tregut tė lirė dhe tė pakufijshėm tė vendeve mė tė zhvilluara nė pėrmasa evro-botėrore, sesa tė jetėsimit tė drejtave themelore tė njeriut, siē ėshtė para sė gjithash e drejta e vetėvendosjes sė popujve tė kolonizuar, pa realizimin e sė cilės nuk mund tė ndėrtohet as demokracia e as paqja e ligjshme dhe e qėndrueshme.
Problemi numėr dy dhe i papranueshėm si pėr doktrinėn, ashtu edhe pėr praktikėn e demokracisė, tė barazisė dhe tė drejtėsisė si nė sfondin kombėtar, ashtu edhe nė atė ndėrkombėtar, pa dyshim se ėshtė edhe manipulimi dhe zbatimi i dyfishtė i standardit tė krijimit tė shteteve multietnike konkretisht nė Ballkan.
Ja, paradoksi i shembujve konkret: Sė pari, mbi bazėn e parimit tė kombėsisė njėetnike janė krijuar dhe njohur sipas sė drejtės ndėrkombėtare: Serbia dhe Mali i Zi, edhe pse kėto dy shtete pėrbėhen nga njė spektėr i gjerė i minoriteteve joserbe, siē janė shqiptarėt, hungarezėt, myslimanėt boshnjakė, kroatet, sllovakėt, bullgarėt, vėllhet, romėt etj. Gjithashtu, edhe Kroacia, Sllovenia dhe Maqedonia janė krijuar dhe njohur po mbi tė njėjtin parim sikurse Serbia dhe Mali i Zi, ku flamujt e tė gjitha kėtyre shteteve tė theksuara paraqesin vetėm identitetin kombėtar dhe shtetėror tė shumicės dėrrmuese tė tyre, pa kurrfarė simbolesh dhe tė simbolizimit tė minoriteteve tė tyre pėrkatėse.
Nė kėtė sens, me tė drejtė shtrohet pyetja, pse shtetet e sipėrtheksuara nuk janė krijuar dhe njohur ndėrkombėtarisht sipas standardit tė krijimit tė shteteve tė reja multietnike, por subjektiviteti i tyre ndėrkombėtar ėshtė njohur dhe pranuar pa asnjė vėrejtje, as kushtėzim nga bashkėsia ndėrkombėtare sipas parimit monoetnik tė shumicės dėrrmuese, tė njohur dhe tė sanksionuar nė tė drejtėn ndėrkombėtare dhe nė sistemin juridik pozitiv ndėrkombėtar.
Sa mė sipėr, duke qenė se deri nė kėtė ēast nė Ballkan ende nuk ėshtė krijuar asnjė shtet sipas standardit multietnik, atėherė pse tė mos aplikohet i njėjti parim unik kombėtar edhe pėr krijimin e shtetit tė ri tė Kosovės, ashtu sikurse nė rastin konkret tė Serbisė, tė Maqedonisė, tė Kroacisė, tė Sllovenisė dhe tė Malit tė Zi? Pse nė kėtė kontekst, Kosova tė jetė ndajshtim i veēantė nė Ballkan?
Pse tė ndryshohet flamuri kombėtar shqiptar i Kosovės, kur dihet se deri mė sot (qe 564 vjet) shqiptarėt nė Ballkan identifikohen nėn tė njėjtin flamur kombėtar shqiptar tė Skėnderbeut, pėrkatėsisht tė Ismail Qemalit? Pse tė ndryshohen simbolet kombėtare tė Kosovės, kur dihet qartazi se Kosova ėshtė pjesė integrale e Shqipėrisė Etnike, jo e Serbisė? Pse tė laramohet me simbole tė huaja flamuri kombėtar shqiptar i Kosovės, kur dihet se ligjėrisht statusi i minoriteteve nė Kosovė, si kudo nė botė, do tė rregullohet me ligj, me kushtetutė, dhe me standarde e konventa tė tjera ndėrkombėtare, kėshtu qė nuk ka fare nevojė, qė pėrkatėsia e tyre tė vizatohet edhe nė flamurin kombėtar shtetėror tė Kosovės shqiptare, sepse, njė fenomen i kėtillė tejet absurd, anakronik, antikombėtar, antindėrkombėtar, antiligjor dhe antidemokratik, ende nuk figuron nė Ballkanin e integruar pluralist dhe multietnik.
Pėr mė tepėr restauruesit dhe decentralizuesit e territorit dhe tė simboleve kombėtare shqiptare tė Kosovės, duhet tė mbajnė parasysh tė gjitha faktet e mėsipėrme tė pakundėrshtueshme, si dhe faktin e servuar dhe tė sofistikuar nga kuazishkenca, nga politika dhe nga propaganda luftarake kolonialiste e Serbisė sė madhe dhe e Kishės Ortodokse Serbe, se pavarėsimi i Kosovės nė kuptimin juridik-ndėrkombėtar, do tė thotė krijimin e shtetit tė dytė shqipar nė Ballkan me tė njėjtat simbole kombėtare shtetėrore, gjė qė kjo, sipas sė drejtės ndėrkombėtare serbomadhe qenka pengesa kryesore ligjore pėr mos njohjen e subjektivitetit juridik ndėrkombėtar tė Kosovės shqiptare(!?)
Pėrkundrazi, kjo historikisht, as juridikisht nuk paraqet kurrfarė hendikepi apo cenimi tė normave dhe tė rregullave tė sė drjetės ndėrkombėtare, as tė Kartės sė Kombeve tė Bashkuara, sepse njė akt i tillė kombėtar dhe shtetėror ka tė bėjė vetėm me tė drejtėn e ligjshme dhe legjitime tė shqiptarėve dhe tė Shqipėrisė Etnike, qė historikisht, etnikisht, territorialisht, juridikisht, faktikisht dhe demokratikisht ėshtė antitezė e sovranitetit kolonial 100-vjeēarė tė Serbisė sė Madhe mbi Kosovėn dhe trojet e tjera tė Shqipėrisė Etnike.
Duhet tė nėnvizojmė faktin se as njohja e subjektivitetit ndėrkombėtar, as ndryshimi i simboleve kombėtare tė Kosovės, nuk ėshtė nė kompetencėn e politikės kolonialiste sė Beogradit, as tė grupit decentralist tė njėanshėm dhe miop politik tė Kosovės, por kjo e drejtė direkt dhe indirekt i pėrket popullit shqiptar tė Kosovės, qė nė formė demokratike dhe tė ligjshme (me referendum), duhet tė deklarohet pėr fatin e vet dhe tė Kosovės (do apo nuk do ti ndryshojė simbolet kombėtare shqiptare).
Fundja, tė ndjekim shembullin e ligjshėm dhe demokratik tė Amerikės , e cila ka 50 shtete, me emėrtime tė ndryshme, por kanė tė njėjtin flamur tė pėrbashkėt kombėtar dhe shtetėror, pavarėsisht nga fenomeni i multietnikes.
Nė rastin mė tė skajshėm, Kosova do tė kishte tė drejtė ta ndryshonte flamjurin e saj, vetėm me kusht qė, nėse paraprakisht, tė gjitha shtetet e tjera tė Ballkanit, do ta aplikonin tė njėjtin standard tė krijimit tė shtetit multietnik, duke pėrfshirė edhe simbolet e pėrkatėsisė sė minoriteteve tė tyre ekzistuese. Ndryshe, do tė jetė i papranueshėm, joligjor, antihuman dhe antidemokratik qė, njė standard i tillė, ti imponohet vetėm Kosovės shqiptare tė Shqipėrisė Etnike, ashtu sikurse precedenca e standardit ndėrkombėtar serbomadh e decentralizimit territorial tė Kosovės, i cili paraprakisht, do tė duhej tė zbatohej konkretisht nė Serbi, duke filluar me shqiptarėt e Anamoravės, me myslimanėt boshnjakė tė Novi Pazarit, me hungarezėt dhe me kroatėt e Vojvodinės, si dhe me vėllehet e bullgbarėt etj.
Me gjithė interesat gjeopolitike, gjeoekonomike dhe gjeostrategjike e tregtare tė integralizmit dhe tė rajonizimit tė njėanshėm tė Evropės sė sotme, Kosova nuk duhet tė jetė precedencė dhe pėrjashtim arbitrar i normave dhe i rregullave tė sė drejtės ndėrkombėtare, tė Kartės sė OKB-sė dhe tė kritereve tė rendit tė ri ndėrkombėtar, por duhet tė trajtohet mbi bazėn e njohjes tė sė drejtės sė vetėvendosjes, e cila pėrjashton ēdo formė eksperimentuese tė varėsisė, tė nėnshtrimit dhe tė shfrytėzimit tė kolonializmit dhe tė neokolonializmit tė moderuar dhe tė evoluuar tė sė drejtės vendore dhe ndėrkombėtare serbomadhe sllave dhe tė partnerėve tė saj tradicionalė mbėshtetės me prirje tė zonės sė sferės sė interesit tė Evropės Lindore (me nė krye Rusinė).
Tė mos harrojmė se, edhe njė faktor tjetėr, i cili ėshtė nė kolizion me tė drejtėn historike-kombėtare dhe me parimet juridike tė sė drejtės ndėrkombėtare, qė do tė ndikojė nė imponimin e krijimit tė shtetit decentralizues multietnik tė Kosovės, ėshtė faktori i jashtėm i importimit tė pavarėsisė sė mbikėqyrur ndėrkombėtare, i cili, kuptohet se, edhe e ka e ēmimin e tij shumė tė lartė, tė cilin, pa dyshim, do ta paguajė shtrenjtė vetė populli shqiptar i Kosovės nė konton e reduktimit dhe tė gllabėrimit tė sė drejtės sė vetėvendosjes, e jo kursesi atė nuk do ta paguajnė restauruesit, decentralizuesit dhe tregtuesit e territorit dhe tė simboleve kombėtare shqiptare tė Kosovės., por do tė shpėrblehen me ēmime pėrkatėse sipas rezultateve dhe punės efektive tė tyre nė favor tė zvarritjes dhe tė neglizhimit tė pavarėsisė sė Kosovės.
|
| --------- |
| • TITUJ TĖ NGJASHËM |
|
Copyright © 2000-2008 DERVINA.COM - Tė gjitha tė drejtat e rezervuara
Arkivi u punua nga A.Nushi - Webmaster |
|