| Vizitorët online në arkiv:
vizitorë |
|
| » Pse e shkroi Fan Noli vjershėn 'Jepni pėr nėnėn'? |
| Postuar mė datėn: 2008-07-29 01:01:32 nga admin4 :: Kategoria: Kultura |
| » Opcionet për artikullin |
|
Shkruan Albert ZHOLI
'Ne mendojmė se data 3 qershor e vitit 1917 duhet ti jepet nje vend i spikatur dhe i merituar nė historinė shqiptare se pėr herė tė parė nga ana financiare u arrit njė lloj solidariteti kaq i madh pėr ēėshtjen kombėtare, solidaritet qė edhe sot merr njė rėndėsi primare, nėn shembullin e atyre legjionarėve misionarė tė kohės sė Nolit nė Amerikė.'
Nėpėr dokumentet dhe procesverbalet e Federatės Vatra nė vitin 1917.
Perėndia na zgjodhi neve shqiptarėt e Amerikės si shpėtimtarė tė Shqipėrisė. Shqipėria e pret shpėtimin dhe sigurimin e saj nga ne.
Shqipėria ėshtė ė sėmurė nė rrezik, e djegur, e plagosur, e neveritur pa ndihmė dhe pa mbrojtje, po e mban shpirtin mė dhembė, me njė fjalė dhe me njė shpresė Kam djemtė nė Amerikė.
Dyfeku i parė gjėmoi. Fisheku i parė vėrshėlleu. Ėshtė njė plumb prej njė mijė dollarėsh. Ushtari qė e dha shenjėn ėshtė njė nga ata djemtė e zgjedhur qė ka Shqipėria nė kurbet.
Shqiptarė, ne duam nė kėto ēaste kritike, tė lozim rolin e madh historik.
Cthotė ajo e ve e gjorė
Mbretėreshė pa kurorė
Faqeējerrur, lesh leshuar
Shpirt dhe zėmėr pėrvėluar
Gjksmė e vdekur O shqiptare
Nenes mos ja beni varr
Mbahu nėno mos ki frikė
Se ke djemtėė nė Amerikė
Ne vendosėm tė mbledhim me kujdes dokumentacionin e kėtij aksioni tė rėndėsishėm politik patriotik tė shqiptarėve tė Amerikės nė verėn e vitit 1917. Nga i cili u frymėzua drejtpėrdrejtė edhe Fan Noli, si njė nga legjionarėt e parė tė kėtij aksioni me pėrmasa historike.
...Ne maj tė vitit 1917 pas luftės sė parė botėrore Federata panshqiptare e Amerikės Vatra me nismėn e patriotit tė shquar Mihal Turtulli ndėrmori njė fushatė tė rėndėsishme politike pėr tė grumbulluar njė shumė prej 40 mijė dollarėsh, tė dielėn e tre qershorit tė vitit tė vitit 1917 Qėllimi: Pėr t'u pėrdorur pėr ēėshtjen kombėtare. Njė mijė dollarėt e parė i dhuroi bujarisht Mihal Turtulli.
Siē thuhej ne thirrjen e shqiptarėve tė Amerikės mė 21 maj tė vitit 1917 Dyfeku i parė gjemoi. Fisheku i parė vėrtshėlleu. Ėshtė njė plumb prej njė mijė dollarėsh. Ushtari qė e dha shėnjėn ėshtė njė nga ata djemtė e zgjedhur qė ka Shqipėria nė kurbet.
Nėna jonė e dėgjoi kėtė shkrepje tė parė dhe do tė kėtė thėnė: Vjen njė djalė. Po ata tė tjerėt ku janė? Pse nuk dėgjohen? Po ngrihet me mundim nė shtrat, po vė veshin, po pret duke numėruar minutat.
Vijnė, vijnė tė gjithė. Plumbi i kurbetliut tė Misirit na sqoi dhe tani kur tė shohėsh qė tė kercasin dyfeqet nga tė gjitha anėt e Atdheut me qindra ,me mijėra ...
Ndėrsa nė letrėn qarkore pėr gjithė degėt e federatės dhe pėr gjithė shoqėritė shqiptare, fetare dhe patriotike midis tė tjerave me 21 maj tė vitit 1917 thuhej: Nė mbledhjen tuaj do tė bėhej mirė sikur tė kėndonit veē vendimit tė komisionit thirrjen, kėtė letėr qarkore dhe ēfarėdo artikull dhe vjershė qė botojmė nė numėrin specjal tė Diellit.
Natyrisht qė Fan Noli qė ishte njė nga drejtuesit dhe gjenerotoret e fuqishėm tė Vatrės veē artikujve rrėmbeu dhe penėn me muzėn e zjarrtė poetike duke u bazuar nė dy vargjet Mbahu nėno mos ki frikė se ke djemtė nė Amerikė.
Vendim i komisjonit tė Vatrės
(Pjesė e nxjerrė nga procesverbali i Vatrės )
Tė dielėn nė 20 maj ne tre pas dreke vazhdoi dhe u mbarua kuvendi i raporteve tė Mehmet bej Konicės. Pasi u kėndua letra e mallengjyer e Doktor Turtullit dhe dhurata e tij prej nje mijė dollarėsh si nisja e njė arke pėr tė pėrmbajtur njė komitet pas proponimit tė delegatit.
Komisioni e priti kėtė zotim dhuratė me falenderime dhe njėhėresh u hap bisedimi pėr detyrėn qė kanė shqiptarėt e Amerikės pėrpara Atdheut dhe nė kėtė kohė kritike mendimi i tė gjithėve ishte se Vatra do tė mbetej pėrgjithmonė e turpėruar nė sytė e botės po tė mos ishte per kete dhurate te atdhetarit tė shkelqyer dhe thirrjes sė tij tė nxehtė ashtu si ja u do nderi atdhetarėve tė botės sė re, trimėrisht, me dorėn hapur. U vendos pra me njė zė:
1-Tė caktohet e diela tre qershor si Dita e Shpėtimit tė Shqipėrisė pėr tė mbledhur shumėn prej 40 mijė dollarėsh tė kėshilluar prej doktor Turtullit
2-Tė ftohen tė gjitha degėt e Federatės me anėtarėt e tyre, tė gjithė shoqėritė shqiptare tė veēanta, tė gjitha shoqėritė fetare kombėtare dhe gjithė shqiptarėt tė organizojnė mbledhje pėr kėtė dhe tė japin ndihmėn e tyre sa mė tė madhe pėr shpėtimin e Atdheut .
3-Tė ftohen tė gjithė gazetat dhe revistat shqipe tė bashkėpunojnė pėr tė mbaruar kėtė vepėr e cila do t'i nderojė nė syte e botės dhe nė sytė e Shqipėrisė.
4-T'i luteni atdhetarėve tanė tė ndihmojnė me dhjetė dollarė e sipėr nė duan qė tė mblidhet shuma e kėshilluar nga doktor Turtulli dhe tė bėjnė njė punė me tė vėrtetė serioze dhe tė rėndėsishme.
Kryetari; Kol Tromara
Sekretari: Loni Kristo
Kontrollorėt: Xhavat Harxhi ,Aqif Pėrmeti ,Emin Bilibashi ,Fan S.Noli
Letėr Qarkore pėr gjithė degėt e federatės dhe pėr gjithė shoqėritė shqiptare, fshatare, fetare dhe patriotike.
Zotėrinj,
Pos vendimit tė komisionit u vendos qė e diela e tre qershorit tė emėrohet dita e shpėtimit tė Shqipėrisė dhe tė ftojmė tė gjithė shqiptarėt tė ndihmojnė me tė gjithė forcėn e tyre qė tė mblidfhet njė shume prej 40 mije dollarėsh e cila tė pėrdoret pėr shpėtimin e Atdheut.
...Ndihmėtarėve ju duhet t'i beni tė kuptojnė qė mund tė mblidhet njė shumė e rėndėsishme vetėm nė qoftė se ēdo atdhetar ndihmon me dhjetė dollar dhe sipėr. CĖSHTĖ E VERTETA QĖ KA MBI 50 MIJĖ SHQIPTARĖ TĖ AMERIKĖS, POR NGA KĖTA MEZI DO TĖ NDIHMOJNĖ TE MIJĖ DHE NGA KĖTA MEZI DO TĖ JAPIN NDIHMA PĖR TĖ QĖNĖ, GJYSMA E TYRE ATA TĖ PAKET TĖ MIRĖ PRA, QĖ KUPTOJNĖ DUHET TJU JAPIN SHĖMBULLIN ATYRE QĖ SAPO HYJNĖ NE CĖSHTJE DHE QĖ NUK JANĖ MĖSUAR QĖ TĖ NDIHIN ASHTU SIC DUHET APO QĖ NUK E KUPTOJNE NEVOJĖN E KESAJ NDIHME.
Ndihmat qė do tė mblidhni mbajini dhe ja dėrgoni kuvendit dhe pastaj Qėndrės nė qoftė se deri nė Kuvend nuk e mbyllni dot listėn. Nė mbledhjen tuaj do tė bėnit mirė sikur tė kėndonit veē vendimit tė komisionit, thirrjen time, kėtė letėr qarkore dhe ēfarėdo artikull e vjershe qė botojmė nė numrin special tė Diellit qė kėshtu tė marrin vesh atdhetarėt pėrse duhet tė ndihmojnė me sa tė munden ..
Thirrje shqiptarėve tė Amerikės .
Shqiptarė ...
I shkėlqyeri atdhetar zoti Turtulli nė letrėn e tij qė u botua tek Dielli javėn qė shkoi na thotė Clirimi dhe e ardhmja e Shqipėrisė varet nga shqiptarėt e Amerikės".
Domethenė se ne mund ta ndihmojmė Shqipėrinė nga robėria dhe nga copėtimi dhe ti japim Atdheut tonė lirinė dhe kufijtė saj kombėtarė nga Veriu, nga Lindja dhe nga Perėndimi. Ne mund ta madhojmė Shqipėrinė e Konferencės sė Londrės duke fituar nga Kongresi i Paqes copėrat e Atdheut qė na rrėmbyen fqinjėt lakmonjės.
Ne pastaj mund ti sigurojmė mund ti sigurojmė Shqipėrisė tė ardhmen duke marrė qė tani masa qė tė mbrojmė nga armiqtė e brendshėm dhe tė jashtėm.
Perėndia na zgjodhi ne shqiptarėt e Amerikės si shpetimtarė tė Shqipėrisė. Shqiperia e pret shpėtimin dhe sigurimin e saj nga ne. S'ka shpresė nga ndonjė tjetėr na thotė Doktor Turtulli.
...Shqiptarė:
Bota vriten me miliona, harxhojne me miliarda,luftojnė mė duar dhe me thonj pėr tė ardhmen e tyre. Ne mund tė mbarojmė detyrėn tonė me ca para na thotė Doktor Turtulli. Shqipėria ėshtė e sėmurė ne rreziik. E shkelur, e djegur, e plagosur, e neveritur, pa ndihmė dhe pa mbrojtje, po e mban shpirtin me dhėmbė me njė fjalė dhe me nje shpresė Kam djemtė nė Amerikė, Ata do tė na shpėtojnė. Ashtu siē thoshte Korēa kur e dogji zjarri dhe rrėzoi tėrmeti :
Se kish djemat kurbetli
Nė Misir dhe nė Vllahi ...
Jepni pėr nėnėn
Cthotė ajo e ve e gjorė
Mbretėreshė pa kurorė
Faqeējerrė ,lesh leshuar
Shpirt dhe zėmėr pėrevėluar
Gjysmė e vdekur :O shqiptarė
Nėnės mos ja bėni varrė
Mbahu nėno mos kij frikė
Se ke djemte ne Amėrikė
Qan dhe lutet nėnė e mjerė
Kėrkon vatrėn edhe ndėrė
Do lirinė e saj dhe mbrenė
Siē e pat me Skenderbenė
Bijtė e besės therret pranė
Kur i thirri dhe si vanė?
Mbahu nėno mos ki frikė
Se ke djemtė ne Amerikė
Cilėt janė ata tiranė
Qė tė prenė dhe qė tė vranė
Qė tė therėn bij dhe bija
Dhe tu nxi, tu mbyll shtėpia
Derdhni plumba o shqiptarė
Gjakne e nenes pėr tė marre
Mbahu neno mos kij frike
Se ke djemte ne Amerike
Cilet bij te tradhetuan
Dhe tė dogjen dhe te shuan
Dhe te lane o shkab e ngratė
Pa fole ,pa zogj ,,pa shpate
Keta qėna o shoke i mbyllni
Mbushim gjyle qė ti shtypni
Mbahu nėno, mos kij frikė
Se ke djemte ne Anmerikė
Do tė ndihim pa kursyer
Per ty nėna jonė e vyer
Qė me drite e nder te thuresh
Dhe me bijtė e tu tė mburresh
Cila nėnė lyp paranė
Cilėt bijė me shpirt se dhanė
Mbahu nėno mos kij frikė
Se ke djemtė nė Amerikė.
Arme dhe fishek mblidhni
Qesenė dhe shpirtin ta hidhni
Pėr liri ,pėr mbretin tonė
Sot se nesėr ėshtė vonė.
Jepni ,nėnėn` tė shpėtoni
Komb dhe vatra tė nderoni
Mbahu nėno mos ki frikė
Se ke djemte ne Amerike. |
|
|
| --------- |
| • TITUJ TĖ NGJASHËM |
Warning: mysql_fetch_array(): supplied argument is not a valid MySQL result resource in /home/arben/public_html/lajme/archive/arkivi.php on line 1130
Warning: mysql_fetch_array(): supplied argument is not a valid MySQL result resource in /home/arben/public_html/lajme/archive/arkivi.php on line 1130
Warning: mysql_num_rows(): supplied argument is not a valid MySQL result resource in /home/arben/public_html/lajme/archive/arkivi.php on line 1330
Kliko kėtu pėr tė vazhduar tek faqja kryesore » |
Copyright © 2000-2008 DERVINA.COM - Tė gjitha tė drejtat e rezervuara
Arkivi u punua nga A.Nushi - Webmaster |
|
