KUSHTETUTA – UDHËZIM ADMINISTRATIV PËR PLANIN E AHTISAARIT :: DERVINA.COM

Arkivi i lajmeve
Për vitet 2006,2007 dhe 2008

^ Kategoritë

Kërko në lajme:

Shpalos kategorinë:

•	Lajmet kryesore

•	Lajmet në gjuhen angleze

•

Opinion

•	Intervista

•

Sport

•

Kultura

•

Histori

•

Diaspora

•

Tech-Info

Madhësia e shkronjave

Dukja	Madhësia (piksel)
AaBbCc	11 piksel
AaBbCc	12 piksel
AaBbCc	13 piksel
AaBbCc	14 piksel

Vizitorët online në arkiv: vizitorë

» KUSHTETUTA – UDHËZIM ADMINISTRATIV PËR PLANIN E AHTISAARIT

Postuar më datën: 2008-04-09 17:20:55 nga admin1 :: Kategoria: Opinione

» Opcionet për artikullin

	Bëj favorit këtë artikull
	Pritoje këtë artikull
	Dërgo tek shoku/shoqja
	Shto koment këtë artikull

Kjo kushtetutë përshkruan mungesën e sovranitetit dhe demokracisë brenda Kosovës. Pas nenit 142 thuhet që Plani i Ahtisaarit është mbi kushtetutën në fuqi, dhe që Prania Civile Ndërkombëtare (ICO/ICO/EULEX) në Kosovë mban autoritetin përfundimtar ekzekutiv. Vetëm Përfaqësuesi Civil Ndërkombëtar ka të drejtë ta interpretojë Planin e Ahtisaarit dhe të marrë vendime për të. Të gjithë nenet deri te ai 142 përshkruajnë një botë imagjinare kompetencash që qeveria e Kosovës do t’i ketë pasi BE-ja të ketë ikur, me shpresën që askush nuk do të ketë energji t’i lexojë 20 nenet e fundit të cilat tregojnë qysh BE-ja do të na qeveris tash dhe kur do të vendos të shkojë (nëse vërtet do të vendos).

Mohimi i identitetit tonë kombëtar

1. Kjo Kushtetutë na e mohon identitetin tonë kombëtar:

Preambula e saj na e pezullon historinë.Nuk i referohet askund viteve tëluftës për liri që prej vitit 1912. Nuk përmend Konferencën e Bujanit (1943-44), e as luftën çlirimtare (1998-99). Kurse prej atyre që e kanë përpiluar kushtetutën, ajo po quhet “akti historik”. Kjo Kushtetutë është historike në kuptimin e mohimit që ia bën historisë shqiptare. (Preambula).
Përcaktohet “flamuri i ri shtetëror”, duke e spostuar flamurin tonë në simbol kombëtar, të barabartë me atë të pakicave tjera (Neni 6.2). Përdorimi i këtij flamuri i nënshtrohet votimit nga shumica e dyfishtë dhe kjo mbulohet nga ligji që përcakton përdorimin e simboleve kombëtare (Neni 81).
Thuhet që Kosova është “shoqëri shumetnike” (Neni 3.1) duke e mohuar realitetin sipas të cilit mbi 90% e popullatës është shqiptare (Neni 3.1).
2. Kushtetuta zotohet që të jetë e përkushtuar për mbrojtjen e trashëgimisë kulturore të Kosovës (Neni 9) dhe trashëgimisë kulturore të të gjitha “bashkësive” (Neni 58.5), por në fakt, sipas Planit të Ahtisaarit, objektet e fesë dhe kulturës ortodokse definohen si “serbe”, prandaj ky është mohim i historisë së shqiptarëve dhe ndarje e Kosovës mbi mbështetje fetare.

3. Kushtetuta na e garanton të drejtën e lirisë së besimit, ndërgjegjes dhe fesë (Neni 38), kurse mbështetet në Planin e Ahtisaarit që e definon Kishën Ortodokse në Kosovë si Kishë Ortodokse Serbe. Sipas kësaj, çdo shqiptar që dëshiron t’i jepet besimit ortodoks i imponohet vetëpërcaktimi si serb, që është në kundërshtim të drejtpërdrejtë me Nenin 57.2 të Kornizës Evropiane për Mbrojtjen e Pakicave Kombëtare, i cili thotë që askush nuk mund t’i nënshtrohet deklarimit të imponuar të vetvetes si anëtar i bashkësisë.

4. Kushtetuta thotë që Republika e Kosovës ua njeh të drejtën e shtetësisë së Kosovës të gjithë qytetarëve të ish Jugosllavisë të cilët qenë qytetarë të përhershëm të Kosovës më 1 janar 1998 (Neni 155.2). Ky nen ua mundëson të gjithë refugjatëve serbë nga Kroacia dhe Bosnja të sjellur në Kosovë nga regjimi i Milosheviqit gjatë luftërave të shkaktuara nga Serbia, që të bëhen qytetarë të Kosovës, kurse ua mohon këtë të drejtë shqiptarëve që në këtë kohë gjendeshin në azil nëpër vendet e perëndimit.

Mohimi i demokracisë dhe fuqisë ekzekutive

5. Kushtetuta thotë që Kosova është “demokratike” (Neni 1.1, dhe Neni 4.1), por në të njëjtën kohë konfirmon që një prani e pazgjedhur dhe jollogaridhënëse ndërkombëtare (ICO/EULEX) do ta mbajë fuqinë ekzekutive për një periudhë të pacaktuar kohore (Neni 143). ICO/EULEX-i është plotësisht mbi ligjin. Nuk ka organizatë brenda Kosovës e cila do të bëjë mbikëqyrje mbi veprimtarinë e ICO/EULEX-it. Vetë ICO/EULEX-i e cakton afatin e tij.

6. Në nenin 16 kushtetuta thotë që vetë kushtetuta është “akti më i lartë ligjor” në Kosovë dhe që fuqia për të qeverisur rrjedh nga ajo. Por më pas, në nenin 143.1 konfirmohet që nëse ekziston ndonjë kundërthënie ndërmjet kushtetutës dhe Planit Ahtisaarit, vlen kjo e fundit. Kjo do të thotë që Plani i Ahtisaarit dhe jo kushtetuta është akti më i lartë ligjor në Kosovë.

7. Kushtetuta thotë që qeveria ka “fuqi ekzekutive” (Neni 92.2), por neni 146 konfirmon që prania ndërkombëtare (ICO/EULEX) e ka autoritetin përfundimtar ekzekutiv në Kosovë deri sa të jetë përcaktuar që Plani i Ahtisaarit ka përfunduar së zbatuari, dhe që ICO/EULEX-i ka autoritetin përfundimtar për “interpretimin” e Planit të Ahtisaarit (Neni 147).

8. Kushtetuta thotë që kufizimet e fuqive të institucioneve të Kosovës do të bëhet vetëm gjatë “fazës kalimtare”, por nuk garanton për afatin e përfundimit të këtij “transicioni”. Për më keq, kushtetua ia delegon ICO/EULEX-it të gjitha fuqitë vendimmarrëse lidhur me përfundimin e “transicionit” i cili i vetëm do ta vlerësojë a është zbatuar Plani i Ahtisaarit (Neni 146.1).

9. Kushtetuta potencialisht ia mohon popullit të Kosovës çfarëdo mekanizmi institucional për ta kundërshtuar Planin e Ahtisaarit sepse:

Plani i Ahtisaarit është mbi kushtetutën dhe ligjet (Neni 143).
Plani i Ahtisaarit mohon të drejtën e referendumit për dispozitat e këtij Plani (Neni 81).
Vetëm ICO/EULEX-i e ka të drejtën e interpretimit të Planit dhe të marrë vendime lidhur me të.
Vendimet e ICO/EULEX-it lidhur me Planin konsiderohen të obligueshme (Neni 146.2, dhe Neni 147).
10. Kushtetuta i vendos ndërkombëtarët jo vetëm mbi institucionet tona por gjithashtu brenda institucioneve për një periudhë të pacaktuar kalimtare:

Këshilli Juridik do të ketë dy gjykatës ndërkombëtar, njëri prej të cilëve do të propozohet nga ESDP (Neni 151.2).
Tre gjykatës ndërkombëtar do të jenë në Gjykatën Kushtetuese, drejtpërdrejt të emruar nga ICO/EULEX-i (Neni 152).
Auditori i Përgjithshëm do të jetë ndërkombëtar i emruar nga ICO/EULEX-i.
Emrimi i Guvernatorit të Bankës Qendrore të Kosovës do të aprovohet nga ICO/EULEX-i.
11. Kushtetuta nuk thotë që prania ndërkombëtare (ICO/EULEX) duhet t’i japë llogari popullit të Kosovës për shkeljet e kryera kundër tij sepse nuk e definon atë si “autoritet publik”, “administrim publik” apo “autoritet shtetëror”.

Neni 114.7 thotë që individët që i kanë shterrur mjetet tjera ligjore mund ta kalojnë rastin e tyre në gjykatën kushtetuese po qe se “autoritetet publike” kanë shkelur të drejtat dhe liritë e tyre njerëzore të garantuara me kushtetutë.
Institucioni i Ombudpsersonit mund të bëjë rekomandime dhe propozojë veprime vetëm atëherë kur shkelja e të drejtave dhe lirive njerëzore kryhen nga “administrimi publik” apo “autoritetet tjera shtetërore” (Neni 135.3).
12. Kushtetuta thotë që ne ushtrojmë sovranitetin në pajtim me referendumin (Neni 2.1), por neve na është mohuar referendumi për vetëvendosje, dhe ajo na e mohon të drejtën për ta shfrytëzyar referendumin si shprehje e vullnetit tonë për Planin e Ahtisaarit (Neni 81).

Mohimi i sovranitetit dhe integritetit territorial

13. Kushtetuta thotë që Kosova është "sovrane" (Neni 1.1), por na e mohon të drejtën që vjen me sovranitetin e vërtetë: dorëzimin e sovranitetit si e drejtë për t'u bashkuar me një shtet tjetër. (Neni 1.3). Për ta ndryshuar këtë klauzolë do të nevojitet pajtimi i pakicës serbe sepse çdo amandamentim i kushtetutës i nënshtrohet rregullës së votimit të dyfishtë: 2/3 e ulëseve të rezervuara për pakicat (Neni 65).

14. Kushtetuta thotë që integriteti territorial i Kosovës është "i paprekshëm, i patjetërsueshëm dhe pandashëm" (Neni 2.2) dhe që ajo ka institucionet të cilat do ta mbrojnë integritetin territorial dhe rendin tonë kushtetues, të gjitha këto duke vepruar nën autoritetin e institucioneve të Kosovës (Neni 4.7). Kurse vetë kushtetuta konfirmon që Kosova nuk do të ketë të drejtën e "ushtrisë" (aty nuk përdoret fjala "ushtri", vetëm "forcë"):

TMK-ja do të shuhet përbrenda një viti (Neni 154)
TMK-ja do të zëvendësohet nga Forca e Sigurisë e Kosovës e cila do të ketë kompetenca për t'u marrë me përgjigje ndaj krizave, mjeteve shpërthyese apo mbrojtjes qytetare (Neni 126.2).
Integriteti territorial dhe rendi ynë kushtetues do të jetë nën kontroll të Pranisë Ushtarake Ndërkombëtare (Neni 153).
Dispozitat e Planit të Ahtisaarit e ndajnë vendin tonë mbi decentralizimin etnik, legalizimin e strukturave paralele të Serbisë brenda Kosovës, dhe ia japin Maqedonisë 2.500 hektarë të tokës te Debëlldehu, mbi mbështetjen e marrëveshjes të bërë më 2001 ndërmjet Serbisë dhe Maqedonisë.
15. Kushtetuta thotë që policia duhet të pasqyrojë përbërjen etnike të komunës në "kufijtë më të lartë të mundshëm". Kjo nënkupton miratimin e një policie etnikisht të ndarë me 100% të forcës policore serbe që do të veprojë nëpër komunat e veriut të Kosovës dhe komunat e reja të Parteshit dhe Ranillugut dhe me një shumicë etnike serbe në komunat e Graçanicës, Novo Bërdës, Kllokotit dhe Shtërpcës (Neni 128.4). Ky nen thotë që gjykatat themelore duhet të pasqyrojë përbërjen etnike të juridiksionit territorial të asaj gjykate (Neni 107.3), prandaj nënkupton miratimin e një sistemi ligjor etnikisht të ndarë. Kjo gjë do ta shkatërrojë aftësinë e qeverisë qendrore për shtrirjen e kontrollit nëpër këto territore.

16. Nga drafti i parë i kushtetutës është hequr tërësisht fjala agresion. Për marrjen e masave emergjente të mbrojtjes (neni 131, pika 3) kërkohen 2/3 e deputetëve të Kuvendit për ta miratuar dekretin e Presidentit, për dallim nga pika në vazhdim (pika 4 e po të njëjtit nen) e cila kërkon vetëm shumicën e thjeshtë për marrjen e vendimit për masat ndaj kërcënimit të rendit kushtetues dhe sigurisë publike, si dhe në rast të fatkeqësive natyrore. Pra, në rast të sulmit nga Serbia për një aneksim eventual të Kosovës nevojiten 2/3 e deputetëve për të ndërmarrë çfarëdo mase.

Mohimi i gjyqësorit të pavarur

16. Kushtetuta thotë që gjykatat tona do të jenë të pavarura (Neni 4.5; dhe Neni 102.4), por ajo i jep fuqinë pranisë ndërkombëtare (ICO/EULEX) për t'i emruar drejtpërdrejt tre gjykatës në Gjykatën Kushtetuese (Neni 152), dhe ua lejon gjykatësve ekzistues ndërkombëtar të emëruar nga UNMIK-u që të mbesin në pozitat e tyre (Neni 150.2).

Mohimi i barazisë para ligjit

17. Kushtetuta deklaron që Kosova do t'i trajtojë të gjithë qytetarët të barabartë para ligjit (Neni 3.2), por në fakt nuk na konsideron si individë, por si "bashkësi" etnike. Ajo konfirmon dispozitat e Planit të Ahtisaarit i cili i jep pakicës serbe privilegje mbi të gjitha pakicat tjera, tërësisht jashtë përpjestimit të madhësisë së tyre reale dhe i cili i pajis ndërkombëtarët, që do ta qeverisin Kosovën në mënyrë jodemokratike, me imunitet nga përndjekja ndaj veprimeve të tyre:

Kushtetuta e bën gjuhën serbe gjuhë zyrtare të Kosovë jo vetëm nëpër komunat me shumicë serbe, edhe pse përafërsisht popullata e përgjithshme serbe brenda Kosovës është 6%.
Kushtetuta krijon potencialin për fërkimin/përçarjen e përhershme ndërmjet qeverisë qendrore dhe pakicës serbe duke e privilegjuar këtë të fundit nëpërmjet zotimit për decentralizim etnik të komunave, policisë dhe gjyqësisë.
Kushtetuta pajis pakicën serbe me aftësinë e bllokimit të funksionimit të Kuvendit nëpërmjet vetos së shumicës së dyfishtë mbi ligjet e rëndësisë vitale (Neni 81) dhe po të njëjtit parim mbi amandamentet dhe kushtetutën (65.2).

Mohimi i demokracisë shoqërore

18. Kushtetuta thotë që Kosova do të jetë “ekonomi e tregut të lirë me konkurencë të hapur” pa i afirmuar njëkohësisht edhe të drejtat e popullit për mirëqenie shoqërore dhe mbrojtje nga tregu (siç përcaktohet në Konventën Ndërkombëtare për të Drejtat Ekonomike, Sociale dhe Kulturore, konventë kjo që nuk është përfshirë në Kushtetutë).

Drafti final i Kushtetutës, pas kritikave nga qytetarët e Kosovës, doli edhe më i keq se drafti i mëparshëm. Në këtë të riun, fuqizohet skajshmërisht pozita e Përfaqësuesit Civil Ndërkombëtar, tek i cili përqendrohen të gjitha kompetencat që i ka Misioni Ndërkombëtar. Pra, me këtë kushtetutë përmbi Kosovën vendoset një njeri i vetëm me pushtet absolut. Kushtetuta e shndërron Kosovën në monarki sui generis.