Prof. Dr. Mehdi HYSENI
Kjo formė absurde e mbiqeverisjes ndėrkombėtare haptazi e sfidon tė drejtėn e vetėvendosjes sė Kosovės. Ndaj, kjo ėshtė edhe arsyeja bazė pse qeveria dhe parlamenti i Kosovės nuk ėshtė dashur tė japin pėlqimin e tyre as pėr EULEX-in e as pėr UNMIK-un e rikonfiguruar nė Kosovė, sepse nė kėtė mėnyrė, kompetencat dhe autorizimet e veta shtetėrore i kanė tjetėrsuar nė favor tė MBIQEVERISJES NDĖRKOMBĖTARE tė Kosovės nga ana e EULEX-it dhe e UNMIK-ut.
Tanimė, reagimet negative tė politikės zyrtare tė Kosovės nė kėtė temė ligjėrisht janė tė vonuara dhe, nuk kanė kurrfarė efekti politik, as juridik sepse, paraprakisht, vetė qeveria dhe parlamenti, si dhe kryetari i Kosovės, Fatmir Sejdiu kanė dhėnė pėlqimin unanim pėr rikonfigurimin e UNMIK-ut dhe, pėr konfigurimin e EULEX-it si titullarė DUPLEX tė pushtetit shtetėror ndėrkombėtar nė Republikėn e Kosovės.
Kur tė vijnė mendtė, tė humbin dhentė- Politika nuk ėshtė si vejusha!
Pėr mė tepėr, politika nuk duhet kuptuar as zbatuar nė
stilin e halleve dhe tė tekave tė vejushės, paradite kėshtu, pasdite ashtu, kėtė duhet mbajtur parasysh elita politike e Republikės sė Kosovės, sepse PO-ja zyrtare vendimeve tė gabuara politike, brenda natės, nuk mund tė modifikohet nė JO-nė pozitive nė mbrojtjen e interesave politike dhe shtetėrore tė Kosovės.
Ky shembull krahasues ka tė bėjė direkt dhe indirekt me politikėn e gabuar tė qarqeve drejtuese tė Kosovės, tė cilat, nė mėnyrėn mė tė pavetėdijshme politike dhe ligjore, sė pari, mbi kokėn e tyre drejtuese politike dhe shtetėrore, pranuan tutelėn e huaj-EULEX-in, dhe sė dyti, rikthyen UNMIK-un e dėshtuar nė Kosovė?!
Cka tash, pse qeveria e Kosovės po e kundėrshton Lamberto Zannierin e UNMIK-ut, pėr shkak tė hyrjes sė tij nė bisedime me Serbinė pėr tė zgjidhur problemin e Kosovės Veriore? Kur dihet se rikonfigurimi i UNMIK-ut tė Bani Ki Munit ka vetėm atė prapavijė, qė tė bisedojė me Beogradin zyrtar pėr arritjen e kompromisit politik me Prishtinėn, qė serbėve nė mėnyrė ligjore, paqėsore dhe demokratike, tiu krijohet mundėsia dhe kushtet reale politike dhe juridike pėr formimin e Republika srpska nė Kosovėn shqiptare. Ky ėshtė misioni i UNMIK-ut tė rikonfiguruar nė Kosovė. Kjo ėshtė arsyeja kryesore pse qeveria dhe parlamenti i Kosovės nuk ėshtė dashur tia japin Vizėn hyrėse politike as diplomatike UNMIK-ut tė riparuar tė Bani Ki Munit, sepse ėshtė krijesė e ankesave serbe, qė ka pėr qėllim copėtimin dhe rikolonizimin e Kosovės nė favor tė sė drejtės sė sovranitetit kolonial shekullor tė Serbisė nė Kosovėn e Shqipėrisė Etnike.
Kjo formė e qeverisjes DUPLEX DYPUSHTETĖSHE ndėrkombėtare e Republikės sė Kosovės, konteston dhe vė nė pikėpyetje serioze statusin juridiko-politik ndėrkombėtar tė Republikės sė Kosovės, tė njohur nga ana e bashkėsisė ndėrkombėtare.
Vėrjetja politike e Hashim Thacit, se Lamberto Zannieri nuk ka tė drejtė tė ndėrhyjė nė ēėshtjet e Kosovės, ėshtė e arsyeshėm, por ėshtė e vonuar, dhe pa asnjė efekt politik, edhe pse, tani, kryemnistri Hashim Thaēi e ka parė gabimin e qeverisė sė tij lidhur me dhėnien e pėlqimit pėr rikonfigurimin e UNMIK-ut nė Kosovė. Ky gabim i rėndė politik i qeverisė sė Hashim Thaēit, ėshtė vėshtirė tė korrigjohet, sepse vetė kjo qeveri me nė krye Hashim Thaēin e ka pranuar rikthimin e UNMIK-ut tė dėshtuar nė Kosovė.
Shprehur me vokabularin politik, pendimi dhe reagimi negativ i vonuar politik nuk janė tė pranueshėm as efektivė, sepse nė politikė nuk ka riprovim tė afatit vjeshtor. Kėtė duhet kuptuar diletantėt politikė, tė cilėt me nėnshkrimet dhe me marrėveshjet e tyre ratifikuese kanė dhėnė pėlqimin qė Kosova, edhe pas mėvetėsimit tė saj juridik ndėrkombėtar, tė jetė objekt-lodėr, pėrkatėsisht monedhė kusuri politike e MBIQEVERISĖ NDĖRKOMBĖTARE DUPLEX (UNMIK+EULEX), MBIQEVERI kjo e cila ėshtė forma mė e kapshme dhe mė e pėrshtatshme pėr ndėrhyrjen ligjore tė Serbisė nė ēėshtjet e brendshme tė Kosovės, me qėllim tė fundit, qė atė ta copėtojė nė prinicipata territoriale dhe administrative shtetėrore tė pavarura tė minoritetit kolon serb tė Serbisė dhe tė Malit tė Zi.
Kosova mė nuk ėshtė ēėshtje e brendshme, as kurrėfarė ēėshtje teknike e Serbisė, as e UNMIK-ut tė bankrotuar, e as e EULEX-it tė instaluar, por ėshtė ēėshtje vetėm e Kosovės dhe e Amerikės, e askujt tjetėr.
Sipas kryeministrit tė Kosovės, Hashim Thaēi, shefi i UNMIK-ut, mund tė bisedojė me Beogradin zyrtar vetėm pėr ēėshtjet teknike, si ēėshtje praktikė, por jo edhe pėr pavarėsinė dhe pėr sovranitetin e Kosovės, sepse ato janė zgjidhur mė 17 shkurt 2008.( ://www.kurir-info.rs/aktuelne-vesti/2008-07-30/taci-bogdanovic-na-kosovu-spektakl-beograda).
Jo, - Hashim Thaēi, nė asnjė mėnyrė, dhe pėr asnjė ēėshtje, qofte edhe pėr ato, tė ashtuquajturat ēėshtje teknike, siē ka deklaruar shefi i UNMIK-ut, Lamberto Zannieri, UNMIK-u nuk ka tė drejtė tė zhvillojė asnjė bisedim, e as tė marrė asnjė vendim tė pėrbashkėt me Beogradin zyrtar nė kurriz tė Kosovės, sepse siē ke deklaruar edhe ti me tė drjetė, mė 17 shkurt 2008( njohja ndėrkombėtare e Kosovės) sipas sė drejtės ndėrkombėtare dhe Kartės sė Kombeve tė Bashkuara (1945) UNMIK- u i ka harxhuar tė gjitha autorizimet dhe kompetencat, qė i ka pasur sipas Rezolutės 1244 pėr Kosovėn gjatė mandatit tė tij 9-vjeēar(12 qershor 1999 17 shkurt 2008).
Me Beogradin zyrtar ka tė drejtėn legjitime dhe legale tė bisedojė vetėm qeveria dhe parlamenti i Kosovės, institucione kėto qė kanė mbėshtetjen nė Kushtetutėn e Republikės sė Kosovės dhe nė tė drejtėn ndėrkombėtare. Nė kėtė kuptim, i vetmi titullar i ligjshėm dhe legjitim pėr tė zhvilluar bisedime me Beogradin ėshtė vetėm qeveria e Republikės sė Kosovės, e jo organizmat e MBIQEVERISĖ NDĖRKOMBĖTARE (UNMIK dhe EULEX).
Ligjiėrisht, prania e UNMIK-ut dhe e EULEX-it nė Kosovė ėshtė e disktueshme, dhe e dyshimtė nė kuptimin juridik ndėrkombėtar, sepse nuk ka asnjė mbėshtetje sipas sė drejtės ndėrkombėtare, por ka vetėm karakter politik, qė plotėsisht ėshtė nė favor tė preteksit politiko-propagandistik tė qeverisė sė Beogradit, e cila nė vend se ta njihte qeverinė e Republikės sė Kosovės, ashtu sikurse 43 shtete tė tjera tė bashkėsisė ndėrkombėtare, kjo pėrmes rikonfigurimit tė UNMIK-ut dhe te EULEX-it ka zgjidhur rrugėn mė oportune, qė ta kontestojė dhe ta vėrė nė pikėpyetje statusin e pavarėsisė dhe tė sovranitetit tė Kosovės.
Pse qeveria dhe parlamenti, si dhe kryetari i Kosovės njėzėrit e pranuan rikonfigurimin e UNMIK-ut tė falimentuar (jo mė pak se 9 vjet tė brishta, nė kurriz tė zvarritjes sė pavarėsisė, tė ekonomisė dhe tė financimit tė Kosovės) dhe EULEX-in, qė de fakto dhe de jure do tė thotė NJĖ MBIQEVERI TĖ DYFISHTĖ NDĖRKOMBĖTARE mbi qeverinė e pavarur tė Kosovės?! Kjo politikė dhe kjo diplomaci e qeverisė dhe e parlamentit tė Kosovės ėshtė e dėmshme dhe e papranueshme pėr statusin e identitetit shtetėror tė Kosovės si shtet i pavarur dhe sovran.
- Derisa Shtetet e Bashkuara tė Amerikės sė bashku me 42 shtete tė tjera tė bashkėsisė ndėrkombėtare e kanė njohur Kosovėn si subjekt juridik ndėrkombėtar, prania e UNMIK-ut dhe e EULEX-it nė Kosovė nė rolin e tutorit tė mbiqeverisė dyshe ndėrkombėtare, ėshtė joligjore dhe jodemokratike, sepse, pikėsėpari vė nė dyshim statusin e tanishėm juridik ndėrkombėtar.
Post festum, kot e fajėsojmė politikėn e Beogradit dhe diplomacinė ofensive tė UNMIK-ut tė Ban Ki Munit, i cili , pa asnjė arsye dhe, pa asnjė argument ad valorem ka pranuar ankesat e ligjshme tė qeverisė serbe, qė pėrmes misionarit shpėtimtar tė tij, Lamberto Zannieri (kryeshef i UNMIK-ut) tė fillojė negociatat me pėrfaėsuesit e Republikės sė Serbisė lidhur me ēėshtjet e pazgjidhura tė minoritetit kolon serb nė Kosovė, sepse fajin dhe pėrgjegjėsinė kryesore pėr kėtė ēėshtje e mbartė Qeveria dhe Parlamenti i Kosovės qė ėshtė dakorduar pėr rikthimin e UNMIK-ut nė Kosovė, edhe pas njohjes ndėrkombėtare tė Kosovės. Ēfarė do tė thotė MBIQEVERIA NDĖRKOMBĖTARE DUPLEX (UNMIK+EULEX) pėr tė drejtėn e vetėvendosjes sė Kosovės? As mė pak, as mė shumė sesa vendosjen e DYPUSHTETIT SHTETĖROR ndėrkombėtar me primesa tė politikės vasale dhe koloniale moderne.
Realisht, moralisht dhe ligjėrisht prania e UNMIK-ut dhe e EULEX-it ka pasur njėfarė kuptimi, apo mė mirė tė themi ka mundur tė justifikohet derisa Kosova nuk e kishte tė zgjidhur statusin e saj politik dhe juridik ndėrkobėtar, ndėrsa, tani, si UNMIK-u, ashtu edhe EULEX-i si njė MBIQEVERI DYPUSHTETORE SHTETĖRORE nė Kosovė, janė plotėsisht antiligjore si nė aspektin e sė drejtės ndėrkombėtare, ashtė edhe nė atė tė sė drejtės sė brendshme tė Kosovės.
Amerika ėshtė i vetmi garant dhe, i vetmi shpėtimtar i Kosovės, e jo as UMIK-u e as EULX-i, tė cilat, me praninė dhe me rolin e tyre ndėrmjetėsues dhe neutral politik, mė tepėr e ngatėrrojnė dhe e kontestojnė rolin dhe rėndėsinė e Amerikės nė Kosovė, sesa qė e qartėsojnė dhe e justifikojnė atė si nė planin e brendshėm, ashtu edhe nė atė tė sė drejtės ndėrkombėtare.
Duke qenė se Amerika dhe KFOR-i janė dhe, pėr njė kohė tė paparashikuar, do tė janė tė pranishme nė Kosovė (si dy shtylla kryesore pėr mbrojtjen e lirisė, tė sigurusiė, tė pavarėsisė dhe tė sovranitetit tė shtetit tė Kosovės), Qeveria dhe Parlamenti i Kosovės nuk kanė pasur asnjė tė drejtė dhe, asnjė arsye morale as ligjore, qė tė pranojnė statusin e dyfishtė tė vasalitetit ndėrkombėtar nga ana e UNMIK-ut dhe e EULEX-it, sepse prania dhe funksionimi i kėtyre dy organizmave ndėrkombėtarė, sipas sė drejtės ndėrkombėtare dhe Kartės sė Kombeve tė Bashkuara, ėshtė ilegale dhe kompremetuese, sepse vė nė pikėpyetje parimin dhe tė drejtėn ndėrkombėtare tė vetėvendosjes sė Kosovės si shtet i pavarur dhe sovran.
___________________
|
