| Vizitorët online në arkiv:
vizitorë |
|
| » Konflikti nuk ka dėshmorė, invalidė dhe veteranė |
| Postuar mė datėn: 2008-02-22 11:35:26 nga admin4 :: Kategoria: Opinione |
| » Opcionet për artikullin |
|
Kohėve tė fundit kemi reagime tė nduarndurta pėr Pavarėsinė e Kosovės. Nuk e kam ndėrmend tė jap opinionin tim mė pėlqen apo jo kjo, por do tė ndalem nė dy dokumente bazė pėr tė parė se ēfarė margaritarėsh kemi nė to. Kjo rrjedh edhe si obligim moral, sepse qė nga mėngjesi i 17 Shkurtit deri kur po e shkruaj kėtė artikull, kam marrė dhjetėra mesazhe urimi pėr Pavarėsi, dhjetėra thirrje telefonike urimi edhe marrje mendimi pėr Pavarėsi, por ka pasur edhe ata qė kanė ardhur nė shtėpi apo nė zyre pėr tė ma uruar apo pėr tė marr mendimin pėr kėtė. Kjo ka ndodhur edhe nė rrugėt e qytetit, por edhe kam parashtruar pyetje profesionale akademikėve, e ligjėruesve tė fakultetit, por qė kanė tė bėjnė me lėmit juridike e historike lidhur me kėtė fenomen. |
|
Asnjė nga udhėheqėsit shqiptarė nuk denjoi tė bashkėngjitet dhe tė solidarizohet me sinonimin e minatorėve trima: pėr jetė a vdekje. Pėrkundrazi udhėheqėsit e damkosur tė Kosovės nė bashkėpunim me drejtuesit e Kombinatit xehtaro-metalurgjik Trepēa mundoheshin qė minatorėt me anėn e lajkave ti bindin pėr ndėrprerjen e grevės. Dihet qė kėtu mungonte vizioni revolucionar i udhėheqėsisė shqiptare. Duhej qė greva tė vazhdonte edhe ndonjė ditė dhe qė ministri i parė i kombinatit, Aziz Abrashi, jo tė priste krahun pėr nxjerrjen e minatorėve nga nėntoka shqiptare, por duhej ti bashkėngjitej minatorėve grevistė qė me llambat e tyre nė ballė e bėnin ditėn nė galeritė e nėntokės. Bashkėngjitja e ndonjė udhėheqėsi shqiptar me minatorėt grevistė, jo vetėm qė do tė ndihmonte rreth punės sė programit tė grevės, por edhe do tu jepte guxim minatorėve trima grevistė, studentėve, nxėnėsve dhe mbarė popullit shqiptar. Kuptohet, tė tillėt si Aziz Abrashi dhe Burhan Kavaja nuk donin tė bėheshin heronj.
Gjatė mbajtjes sė protestave pėr mbrojtjen e Kushtetutės sė Kosovės, drejtorėt e reparteve tė Ballkanit nė Therandė i detyruan kuzhinierėt e restorantit qė ushqimin ta shpėrndajnė nėpėr reparte, pėr ti mashtruar kinse disa reparte tashmė i kanė ndėrprerė protestat. Miirėpo kuzhinierėt nuk pranuan ti nėnshtrohen hipokrizisė sė tyre. Duke mos pasur sukses qė edhe kuzhinierėt tė mashtrohen, atėherė pasoi kėrcėnimi me anėn e largimit nga vendet e tyre tė punės. Udhėheqėsit e reparteve, jo vetėm qė nuk treguan interesim pėr republikėn, por edhe nuk orvateshin fare pėr mbrojtjen e Kushtetutės sė Kosovės. Flitej se edhe burokracia udhėheqėse e dėshironte republikėn, mirėpo siē mė thoshte ekonomisti ballkankomercit, Gani Sallauka, ata e donin me mashė, meqė nuk donin ti digjnin duart nė prush. Nė anėn tjetėr nėpėr oda pėrsėritej kėshilla popullore se dasmė pa mish nuk ka, kurse shkrimtarėt e Kosovės shkruanin nėpėr gazeta se nuk bėhen petullat me ujė.
Njė minator, pjesėmarrės nė grevėn tetėditėshe e minatorėve tė Stantėrgut, tregonte se greva e tyre ishte e vetvetishme dhe nuk kishte organizim tė plotė. Ai tregoi se me padurim pritnin qė dikush nga radhėt e udhėheqėsisė sė kombinatit Trepēa tė bashkėngjitej nė mėnyrė qė programi i tyre tė merrte qėndrim tė qartė. Nė minierė kanė qenė 3000 minatorė nėn thellėsi prej 800 m. tė horizontit dhe kishte lagėshti. Nxehtėsia vende-vende arrinte deri nė 450C. Nė ditėn e nėntė tė grevės, nė ora 20.00, Aziz Abrashi na sjellė telegramin, domethėnė vendimin e Komitetit Krahinor kinse pėr dorėheqjen e tre anėtarėve kuislingė nga Kryesia e Kuvendit tė Kosovės. Nė vend se ai ta griste si tė pavlefshme dhe tė solidarizohej me neve, pėrkundrazi tha se fitorja u arrit, deklaroi minatori grevist i Stantėrgut.
Emrin e minatorit tė Stantėrgut nuk arrita ta mėsoj, ai ishte trim dhe i fuqishėm, rreth tė dyzetave, dhe gėzonte nderim nga tė gjithė bashkėvendasit, ndaj mė tha se pas ēlirimit, minatorėt pjesėmarrės nė grevė pėr shkak tė pasojave shėndetėsore, duhet tė dalin nė pension invalidor. Unė i tregova se si gjatė vitit 1974, miku im, Abdyl Lahu, mė kishte thėnė se brenda 7-8 vjetėsh ka pėr tu bashkuar Kosova me Shqiperinė. Deklarata e tij mė kishte pėlqyer, mirėpo koha e pritjes mė dukej bukur larg. Atėherė Abdyli ma tėrhoqi vėrejtjen duke mė thėnė, se vetėm le tė sendėrtohet bashkimi i Kosovės me Shqiperinė, pėrndryshe do tė priste edhe shumė vjet. Prandaj minatorit trim i thash se pėr tė fituar lirinė ne na duhet njė kohė shumė e gjatė.
Sipas deklaratės sė minatorit shihet se drejtorit tė tyre, Aziz Abrashit, i ka munguar forca diplomatike, qė me kohė tė kuptojė intrigėn tradicionale serbe. Prandaj edhe aty udhėheqėsit kosovarė e humbėn rastin e fundit pėr zhbėrjen, apo falimentimin, e pushtetit absolut tė Jugosllavisė fashiste prej nga ēėshtja e Kosovės do tė zgjidhej pėrfundimisht, sepse greva e tyre ishte pėrfshirė nė gjithė Kosovėn, e cila kishte tronditur bashkėsinė evropiane dhe ndėrkombėtare. Greva e minatorėve e pėrkrahur nga tėrė klasa punėtore dhe fshatarėsia e Kosovės kėrkonte angazhim pėr fitoren e Republikės sė Kosovės, dhe jo emocione me lot. Kosova e dinte se Armata Popullore e Jugosllavisė Federative ishte vu nėn mbikėqyrjen e plotė tė Serbisė Fashiste. Sabotimin rreth shtypjes me gjak tė grevės nga ana e policisė serbosllave e ka ditur mbarė populli shqiptar i Kosovės. Serbia nuk ka qenė, as nuk do tė jetė kurrė e aftė tė jetojė me popuj josllavė, siē janė shqiptarėt dhe hungarezėt.
U rikthye koha qė udhėheqėsit kosovarė tė goditeshin nga shkopi i vagabondit, Rrahman Morina. Lind pyetja: Kush e krijoi fantazmėn, Morina?! Ai ka dalė si fryt i mosangazhimit tė Fadil Hoxhės, Xhavit Nimanit, Kolė Shirokės, Mahmut Bakallit, Azem Vllasit, Remzi Kolgecit dhe Nebih Gashit pėr mbrojtjen e Kushtetutės sė Kosovės tė vitit 1974. Tė gjithė kėta duke pranuar nėnshtrimin serb, treguan se shpirtin e kishin me qira, edhe pse Kosova kishte njė rini tė aftė dhe tė guximshme pėr mbrojtjen e atdheut. Po tė kundėrshtonin teoricienėt, pėrndryshe akademikė autoktonė tė Universitetit tė Kosovės: Sureja Pupovci, Kurtesh Salihu, Pjetėr Kola dhe Hazėr Susuri miratimin e amendamenteve nė Kushtetutėn e Serbisė mė 23 mars 1989, punėtorėt, nxėnėsit, studentėt nuk do tė hidheshin nė rrugė dhe tanket serbe nuk do tė hynin nė Kosovė. Ujku do mjegull, thotė njė fjalė e urtė, prandaj kėtė mjegull e krijoi udhėheqėsia qyqare dhe e korruptuar e Kosovės. E krijuan tradhtarėt qė ishin shkėputur nga populli i ligjshėm shqiptar dhe plotėsisht ishin vėnė nė shėrbim tė kolonizimit serb. Kur e keqja parashikohet prej sė largu, dhe aftėsinė pėr kėtė e kanė vetėm njerėzit e pajisur me urtėsi tė madhe, ajo shėrohet shpejt, shkruan Makiaveli. Konkretisht nė Nėntor tė vitit 1968, kryetari i Kuvendit komunal tė Kaēanikut kreshnik, Sali Bajri, pėrndryshe ekonomist i diplomuar, i pėrkrahu demonstratat e studentėve tė Kosovės pėr Republikė. Krahasuar me protestat e mė vonshme, demonstratat e 68-ės pėr statusin Republikės sė Kosovės kanė qenė shumė mė tė vėshtira se mė vonė, mirėpo mungonte angazhimi vetėmohues i udhėheqėsisė shqiptare pėr tė mbrojtur Kushtetutėn e Kosovės, tė cilėn populli e kishte fituar me sakrifica tė mėdha.
Gjatė grevės mbarėshqiptare tė Kosovės nė industrinė e Ballkanit u zgjodh njė grup pėr tė vizituar minatorėt nė shenjė solidariteti. Edhe nė mesin e grevistėve nisi tė bėhej diferencimi, ku disa prej tyre e pėrkrahnin nomenklaturėn udhėheqėse tė Kosovės, e cila mbahej me anėn e infuzionit tė Beogradit, infuzion qė do tė ndėrpritej brenda javės. Para klasės punėtore nuk duhej tė fliste ndonjė qė ka qenė nė burg si irredentist, ndonjė qė ėshtė me prejardhje nga familja ku dikush ėshtė ose ka qenė i burgosur. Kishte me dhjetėra punėtorė qė i kishte prekur murtaja e burgut jugosllav, prandaj disave nuk u pėlqente prania e tyre. Kryetari i Kryesisė sė Kosovės, Remzi Kolgeci, pėrndryshe pėrmbysės i Kushtetutės sė Kosovės, para demonstruesve shqiptarė nė palestrėn sportive nė Prishtinė kėshilloi qė qytetarėt tė kenė kujdes, kinse nė mesin e tyre kishte armiq tė infiltruar. Dihet qė fjala ishte jo pėr ēetnikėt serbė qė po e serbizonin Kuvendin Federativ tė Jugosllavisė, por pikėrisht pėr revolucionarėt shqiptarė, tė cilėt mė mirė se askush tjetėr po e parashikonin rrezikun e zhdukjes sė Kosovės nga faqja e dheut. Pėr ironinė mė tė madhe, ende kishte adhurues tė verbėt, tė cilėt shpresonin nė mrekullinė ēudibėrėse tek pushtetarėt e shtrydhur tė Kosovės. Kuptohet se kur ekipi vendas humb ndeshjen sportive shahet dhe qėllohet me vezė dhe me domate, prandaj edhe lajkatarėt e pushtetit tė Kosovės duhej sharė dhe gjuajtur me gurė.
Prandaj derisa protestuesit shqiptarė bėnin diferencimin vendor, pėrkundrazi nė Serbi shtoheshin aradhet ēetnike pėr sulmimin e Kosovės nė krye me Sllobodan Millosheviqin. Kėshtu qė mė 23 mars 1989, Kosovės iu hoq Kushtetuta e shtatėdhjetė e katrės, domethėnė edhe ajo pjesė e kushtetutės, qė kurrė nuk arriti ta zbatojė sa dhe si duhet burokracia e majme shqiptare para dhe postbakalliste. Burokraci shqiptare mė shumė ėshtė interesuar pėr ndėrtimin e pallateve vetjake si nė qytet, ashtu edhe nė bjeshkė tė Sharrit, se pėr fatin e pėrgjithshėm tė popullit shqiptar dhe atdheut - Kosovės. Pėrveē kėsaj, kuislingėt shqiptarė nuk dinin kur ėshtė mjaft, kėshtu qė vazhdimisht angazhoheshin pėr burgosjen e tė gjithė shqiptarėve qė kėrkonin liri dhe tė drejta tė barabarta kombėtare. Prandaj tė gjithė shėrbėtorėt shqiptarė qė vepruan nė dėm tė kolonizimit tė Kosovės, i zėntė buka e mėmėdheut!
Tė nesėrmen, nė rrafshnaltėn e Shirokės, mu mbi shpatin e malit gjinden serat e fabrikės sė gomave Damper, qė mė shumė u sabotua se qė u zbatua; pamė ushtarėt e Armatės fashiste tė Jugosllavisė, qė aspak nuk kishte dallim me fashizmin italian, kishin rrethuar qytetin. Kur shkova nė detyrė nė bibliotekė, pash tankun e kaltėr serb. Tani hoteli i beqarėve, tė cilin, dikur e kishin zhgėrryer zyrtarėt e korruptuar shqiptarė, ishte mbushur me policė serbė tė armatosur deri nė dhėmbė. Kuptohet se dilenxhinjtė, qė nga Komitetit Krahinor deri te organizata vendore, po dinin ēka ėshtė tuta, prandaj kurrė mė nuk u sollėn kah hoteli i beqarėve.
(Pjesė nga libri Theranda ime, 2000) |
| --------- |
| • TITUJ TĖ NGJASHËM |
|
Copyright © 2000-2008 DERVINA.COM - Tė gjitha tė drejtat e rezervuara
Arkivi u punua nga A.Nushi - Webmaster |
|
