| » Opcionet për artikullin |
|
Zėri i Amerikės
27-08-2007
Tė huajt duan tė mėsojnė anglishten shpesh nga prirja pėr tė imituar stilin qė shohin nė gazeta, duke e menduar si standard tė gjuhės sė rregullt. Por Paula LaRok, e cila ka punuar prej vitesh si instruktore pėr artin e tė shkruarit dhe tė raportimit pėr gazetė, paralajmėron se shpesh gazetarėt dhe nė pėrgjithėsi ata qė kontribuojnė me shkrime dhe analiza pėr median, bėhen njėkohėsisht edhe pėrhapės tė njė stili tė mbingarkuar dhe jo elegant tė pėrdorimit tė gjuhės sė shkruar.
Nėse do tė shkruash bukur dhe qartė, thotė specialistja LaRok, nuk duhet tė joshesh nga praktika qė e mbingarkojnė gjuhėn dhe zhdukin zhdėrvjelltėsinė e tė shprehurit tė pėrditshėm. Shumė prapashtesa apo mbaresa tė tepėrta, thotė ajo, qė pėrdoren me mendimin se krijojnė njė gjuhė tė rafinuar, pėrkundrazi krijojnė shprehje artificiale.
Shpesh janė gazetarėt ata qė pėrhapin praktika tė gabuara nė pėrdorimin e gjuhės dhe kjo, thotė specialistja mund tė ēorientojė tė huajt qė nuk e njohin anglishten si duhet dhe mendojnė se kėshtu duhet shkruar gjuha.
"Kur dėgjon parashikimin e motit, shpesh meteorologu thotė: Tė shohim se ēmund tė presim nesėr nė aspektin meteorologjik. Por do tė ishte shumė mė bukur tė thuhej thjesht. Tė shohim si do tė jetė koha nesėr. Kur dėgjon median, e para gjė qė tė zė veshi janė shprehjet tipike mediatike njė fjalor i kufizuar, pa ngjyrime, i mbishfrytėzuar, folje si zhvilloi, nxiti, shkaktoi, rezultoi, theksoi".
Sipas specialistes, thjeshtėsia ėshtė bukuri dhe qartėsi nė gjuhė. Ajo thekson se njerėzit shpesh ngatėrrohen nė shprehje tė mbingarkuara, me idenė se gjuha e shkruar ndryshon nga gjuha e folur.
"E vetmja gjė qė ndryshon ndėrmjet gjuhės sė folur dhe gjuhės sė shkruar ėshtė se ato qė shkruajmė dalin mė elegante, pasi redaktohen. Autori i shkrimit ka kohė ti rilexojė dhe ti rregullojė fjalitė, gjė qė nuk ke mundėsi ta bėsh kur flet. Por gjithēka tjetėr ėshtė e njėjtė".
Ajo kėshillon gazetarėt qė kur ulen nė tavolinėn e punės me njė ide nė kokė, tė mos joshen nga dėshira pėr tė impresionuar tė tjerėt, por pėr tė informuar publikun.
"Ne duhet tė dimė si tė mbajmė tė angazhuar interesin e lexuesit, si tė shprehim njė zhvillim dramatik pa u bėrė melodramatikė. Duhet tė dimė si pėrcjellim mesazhin pa i mėrzitur apo shushatur lexuesit".
Gazetari, thotė ajo, nuk duhet tė niset me idenė se do tė impresionojė lexuesin, por me idenė se do tė pėrcjellė njė mesazh, njė zhvillim nė mėnyrė tė qartė dhe tė kėndshme. Autori nuk duhet tė pėrdorė fjalė qė nuk i ka nė fjalorin e tij tė pėrditshėm, pasi nėse e bėn njė gjė tė tillė, teksti do tė tingėllojė artificial.
Mėnyra mė e mirė pėr ta arritur kėtė, thotė specialistja LaRok, ėshtė tė krijosh njė skelet tė tekstit, me ide pėr strukturimin e shkrimit. Dhe mbi tė gjitha, nuk duhet tė harrojmė se fjalėt nuk janė skalitur nė gur, por duhet tė jenė organike, tė ketė rrjedhshmėri nga njė paragraf nė tjetrin dhe mbi tė gjitha tė lėsh vend pėr redaktime e pėrmirėsime. //ze// |
|