| Vizitorët online në arkiv:
vizitorë |
|
| » Flamuri Kuq e zi pruri Lirinė, Liria kėrkon "vdekjen" e tij
|
| Postuar mė datėn: 2007-08-09 15:44:04 nga admin1 :: Kategoria: Opinione |
| » Opcionet për artikullin |
|
Shkruan: Genc LLAKAJ
Ngjarjet e fundit nė Kosovė, paketa Ahtisaari, Kėshilli i Sigurimit, G-8, takime diplomatike ndėrmjet palėve dhe sė fundmi ajo mė e rėndėsishmja, vonesa e njohjes sė statutit tė Kosovės, po na sensibilizojnė ne tė "thjeshtėve". Gjithashtu, kjo situatė na sjell ndėrmend se gjumi dimėrak i paslufte (nė Kosov) po na ēon vetvetiu nė konkluzionin se problemet tona kombėtare jo vetėm nuk po zgjidhen por rrezikojnė tė shtohen. Kjo konsitonė edhe nė ēėshtjen e shumė diskutuar tė ditėve tė fundit nė lidhje me simbolet e Kosovės sė Lirė dhe Sovrane.
Simbolet kombėtare, gjuha, kultura, zakonet, doket dhe territori janė kartėvizita e ēdo kombi, baza e ekuacionit "marrje nė konsideratė", pik-nisja e jetėgjatėsisė dinjitoze tė njė populli nė marėdhėniet me popuj tė tjerė.
Raporti ndėrmjet aspiratave tė popullit tonė ( tė shprehura simbolikishtė edhe me flamurin kuq & zi) dhe sintezės "njė popull njė komb", gjen barazim matematik vetėm me binomin " komb dhe kultur tė njėsuara".
Studimi, njohja mirė, respektimi, dhe besimi nė duar tė pastra e kulturės sė njė populli janė kushte themelore po aq tė rėndėsishme sa dhe vet ekzistenca e tij pėr, identifikimin dhe qėndrimin kryelartė sot, dhe sigurishtė krenari pėr brezat qė do ta pėrfaqėsojnė atė denjėsishtė nesėr.
Flamuri shqiptar nuk ėshtė rastėsi, as ideologji, as politik "shtetesh-perandori".
Kuq e zi nuk janė "bojėra" tė listave mostruoze tė gestapos-zerviane nė Ēamėri dje, as ngjyrat e medaljeve fashiste tė kanibalėve milosheviēiane nė Kosovė sot, pėrkundrazi, janė ngjyra tė njė kombi paqedashės, janė vet fisnikėria e tijė e trashėguar, janė shpirti dhe krenaria e njė populli jo luftėnxitės .
Historia e flamurit kombėtarė tė shqipėtarėve nuk ėshtė njė histori pėr tu harruar apo histori e peshave tė lehta. Ajo pėrkon katėrcipėrishtė me atė qė ky popull ka kaluar, me atė qė ky komb ishte , me atė qė ky etnicitet i quajtur shqipėtari dėshiron brenda kontureve tė familjes sė vet, tė respektohet sa dhe si tė tjerėt, sot dhe nė tė ardhmen.
Ky simbol kombėtar nuk lindi njė ditė tė bukur me diell kur shqipėtarėt nuk kishin ētė bėnin tė ngopur nga pushtimet apo dhunimet e racave tė tjera, kjo nuk ka ndodhur kurrė. Lindi vetvetiu nė kohėra tė vėshtira kur ky popull mė shum se kushdo tjetėr popull i ballkanit dhe mė gjerė, u ndėrgjegjėsua panvarsishtė fatit-opozitar ndaj tij. Flamuri shqiptar u bė simbol i pėrgjegjėsisė dhe nevojės sė bashkimit kombėtarė , tė njė Shqipėrie ashtu siē kėrkuan bijt e vet,"rreth flamurit tė pėrbashkuar/me njė dėshir e njė qėllim". Ky flamur lindi, u rrit e mori qoshenė aty ku ujit i thonė ujė dhe bukės bukė. Nėn emrin e flamurit kuq e zi, Kosova martire fitoi lirinė e vonuar. Rreth kėtij emri dyngjyrėsh rilindasit ngritėn lart ndėrgjegjegjen kombėtare, rreth kėtij emri u betuan burrat me pesh nė histori, rreth kėtij emri Ne, vajtuam nėnat, fėmijėt dhe djemt mė tė mirė tė kombi tone, rreth kėtij emri u morė haka e fėmijės sė vrarė nė barkun e nėnės
Ēėshtja e flamurit kombėtarė ėshtė pjesė e rėndėsis kombėtare tė veēantė, edhe pse duket diēka formale apo e radhės. Jo pa shkak dhe interes ky problem po preokupon seriozishtė disa " lobe tė veēanta" tė cilat dashur apo pa dashur po sfidojnė hapur historinė, siē ndodhi mė 1913-tėn. Dje, na hoqėn tė drejtėn legjitime tė jemi bashkė nė shtėpinė tonė, sot, duan tė na heqin edhe tė drejtėn tė kemi flamurin dyngjyrėsh..
Sot, Liria, dinjiteti dhe morali i Kosovės martire u fituan nėn emrin jo pak por, kuq e zi.
Ēdo shqiptar i ndershem mund tė pyes:
Ē'farė po ndodh sot nė Kosovė?
Mos vallė duhet ti ndėrrojmė emrin lirisė sė shumpritur?
Pėrse duhet me patjetėr ti ndėrrojmė ngjyrėn flamurit tonė?
Sa kuptim do tė ketė liria e Kosovės bashkė me tė dhe ajo e gjith shqiptarėve nė rajon pa njė flamur tė vetin?
Kjo liri e shumėpritur nuk kuptonė qė kėtij flamuri do ti ket njė borxh tė pashlyeshėm, borxh qė do tė rėndojė mbi femijėt tanė tė cilėt do tė zgjohen ēdo ditė debitorė ndaj Atėdheut dhe tė parėve tanė.
Kėshtu qė, pėrtkurrje qė shfaqen nga invalid mental, servile dhe tė paaftė, historia nuk do ti falė. Ajo do tė jetė ndėshkuese drejtėsishtė ndaj nesh. Tė mendojmė shqip dhe tė flasim shqip, ėshtė detyrė. Nuk ka sesi politikanėt shqiptar tė joshen me "karamelen" e radhės dhe tė harrojė urinė legjitime, atė tė tė qėnurit bashkė siē dėshiruan heronjtė e ndėrgjegjėsimit kombėtarė, rilindasit.
E vėrteta qė "vret" ėshtė se, parardhėsit tanė ishin dhe mbeten mė cilėsor dhe mė largpamės se ne, pasardhėsit e tyre. Kjo ėshtė fisnikėri dhe mburrje pėr ne, por aspak respekt ndaj sakrificės qė stėrgjyshrit tanė bėnė ndėr vite.
Fatkeqėsishtė, ky komb nė shekullin e inteligjencės nuk po jep maksimumin e vet pra, pėrfaqėsuesit e tij politik, po flenė mbi dafina, po presin me sytė nga qielli tė mirėn e shumpritur, dėshirėn e rilindasve. Ato mendje tė ndritura qė ishin motorėt levizės tė mekanizmit Komb Shqipėtar. Politikat e dyshimta nė formė dhe nė thelb po i hapin rrugėn kompromiseve rrudhosėse tė krenaris kombėtare duke kėnaqur tekat apo interesat e disa politikanėve tanė apo tė huaj. Tanėt , po bėhėn urė kalimi e kėrkėsave absurd. Institucionet politike tė Kosovės po shėndėrrohen pa dashur nė institucione kulti pėr ripagėzimin e simboleve tona.
Cilėt do qofshin kėta politikanė, tė Kosovės apo Shqipėrisė kurr nuk munden tė marin pėrsipėr njė komb tė tėrė dhe fatet e tij, e as tė lujanė me dinjitetin e njė kombi, ėshtė shum pėr ta. Pesha tė tilla janė me pėrgjegjėesi tė madhe dhe lypin kėllqe tė forta dhe jo kėrcinj anemikėsh.
Kompromiset qė po bėhen kinse nė ėmėr tė paqes, tė bashkėjetesės, tė europianizimit janė dhe do tė jenė vdekjeprurėse pėr ēdo shpirt shqiptari tė ndershėm dhe patriotė.
Nuk mund tė bėhen allishverishe mbi shpinėn e njė populli nė shtėpinė e vet, me justifikimet bajate tė europianėve dhe aq mė keq tė disa renegatėve shqipėtarė nė shėrbim tė formules sė sajuar, bashkėjetes. Nė rastin tone, dhe nė gjuhėn shqipe pėrkthehet vrasje aspiratsh, vrasje ndjenjash tė njė populli tė vuajtur padrejtėsishtė.
Defacto, ky kompromis, nqs se do tė ndodh, do ti shėrbej dhjamosjes sė endacakut tė radhės qė ka zėnė vend nė odėn e miqėve pa qėnė i till, pėrkundrazi. Dhe pasojat e njė "loje" tė tillė do tė jenė tė shumta dhe tė pandreqėshme nė tė ardhmen.
***
Ky komb ėshtė si njė makinė e shpejtė dhe me histori tė patjetėrsushme, kėshtuqė duhet drejtuar nga koka tė mėnēura dhe duar tė sigurta. Aq mė shum pėrgjegjėsohen veprimet kur flitet pėr njė mekanizėm tė keqtrajtuar (siē ėshtė ai shqipėtare nė rajon). Lipset me doemos mėndje qė tė mos stonoj aspak si nė rafshin horizontal apo vertikal me historin tonė. Rėndėsinė e madhe historike tė kėtij moment qė i shėrben njė populli tė tėrė, popull qė fatmirėsishtė nuk ėshtė i vogėl nė numėr dhe as i parėndėsishėm nė kontributet e tij nė ruajtjen e vlerave tė kulturės evropiane, duhet ta analizojmė tė gjithė sė bashku dhe tė reagojmė cilėsishtė.
Kush vėrtet nuk njeh historinė, le ti hapi librat e tė fillojė tė ndėrgjegjėsohet se, ajo ka vetėm njė faqe, atė tė fakteve.
Qesharake dhe bajate ėshtė strategjia europiane. Flamur me shum kuptime. Flamur si ta duam ne.
Ata thonė :Mos u mėrzisni "vėllezėr', pa flamur nuk do ju lėmė.
Doni Kosovėn? Nderroni flamurin.
Doni flamurin? Nuk ka Kosovė.
Pėrralla moderne tė dhelprės dinake (europa) me ariun e lodhur polar (rusia). Ky ėshtė morali kompromiseve tė tilla.
Vetmbrojtja ėshtė detyr por dhe guxim.. Tė duash atė qė je do tė thotė tė kesh Nėnė dhe Babė, tė kesh Atė dhe Mėmė-dhe, pra tė kesh familje tė shėndetshmė dhe me moral.
Rilindasit , nuk kėrkuan mė shum se kaq, tė duam atėdhenė, tė ngrėmė lart ndjenjėn e tė qėnurit kėshtu siē jemi, Shqipėtarė.
Faktikishtė, ne shqipatrve na ka zėnė semundja e altruizmit.
Dhe ja pse.
Kur diskutohej fati perėndimit-kristian nga e keqe e madhe ("siē ishte ajo e muslymanizmit ne shek. XV") ne, si pagan dhe si shqiptar nuk kursyem jetėn nė mbrojtje tė tij nėn udhėheqjen e Skėnderbeut. Fisnikėria dhe bujaria e shqiptarėve do tė shpaloseshin edhe nė 1943-shin pas kapitullimit tė fashistėve Italian, edhe pse tė tillė populli ynė strehoi dhe mbrojti ushtarėt "armiq" nga masakrat naziste. Lashtėsia mikėpritėse dhe BESA shqiptare u dukėn edhe nė veprėn hujnore tė mbrojtjes se popullit Hebre nga vrasjet dhe genocidi hitlerian nė luftėn e dytė botėrore.
Atėherė , pėrse shqipėtarėt pėr veten e tyre nuk duan apo nuk dinė ta vėnė ujin nė zjarr?
Apo mos ndoshta ndihen pa histori?
Mos vallė kemi nevoj pėr njė ndėrgjegjėsim apo njė tjetėr "Rilindje", atė bashkėkohore?
Mendoj se ēdo shqiptar duhet tė "Dij" dhe tė jetė krenar pėr faktin qė ėshtė i till.
Ēdo shqiptar duhet tė dij, mė tepėr se i till "vret kryet" nė tavanin kulturor dhe historik tė botės. Nuk e tepėrojmė tė themi se historia jonė e lashtė i afrohet infinitetit, kultura jonė muzikohet nga dei (mėsoni Zeun), gjuha jonė flitet nga perėnditė( lexoni A. Kolėn, H.Krahe,Catapano.G dhe qindra tė tjerė), zakonet dhe doket tona janė privilegj pėr cilindo (mėsoni rrėnjėt e vėrteta tė jurisprudencės europine), kjo tokė ėshtė "Gji" apo "JI"-(tokė greqisht,gjineka-gjin-e-ka(grua-greqisht) qė prodhon jetė (pyesni grekėt mė mirė). Popull i bekuar nga zoti, popull qė kėrkonė jo mė shum se tė jetė nė vendin qė meriton. Nuk dua as tė himnizoj atė cka zoti e ka quajtur popull hyjnor, as tė sublimoj njė kultur tė cilėn bota-moderne e ka zili ta kishte nė shtepinė e saj qofte dhe si relik
Ēuditėrishtė sot, parak dhe tė ngathėt po anashkalojnė krenarinė kombėtare tė justifikuar. Ata dashur ose padashur po ngopin "barkun" e sėmurė tė antishqiptarisė nėmosmė dhe tė kundėrshqiptarisė duke injoruar vlerat e popullit tė tyre.
Nga njėra anė politikanėt tanė tė paaftė, nga tjetra europianėt qė vazhdojnė tė notojnė nė historira fajtorėsh, historira favorizuese pėr "klientėt" e tyre serbo-grek por, disfavorizuese pėr ne.
Historia dhe politika duhet tė dialogojnė bashkė dhe tė gjejnė llafin. Historin euripiane dhe aq mė shumė themelin e saj, atė shqipėtare, askush nuk mund ta "pagėzoi" me politika tė njėanėshme, politika tė cilat do tė jenė " vajtim " nė natėn e pare tė muajit tė mjaltit pėr ata qė i prodhojnė.
As pėr nacionalizėm dhe as pėr shqiptari tė tejskajshme nuk bėhėt fjalė kur fliet pėr tė respektuar simbolet e kombit tėnd.
Flamuri kombėtarė ėshtė ēertifikur nė moralin dhe zemrėn e ēdo shqiptari ndėr shekuj, aq mė tepėr si pasoj e fajeve tragjike ndaj nesh qysh prej thellėsive historike.
Janė pak "firmat" e europės nė 13-tėn?
Kjo padrejtėsi, na jep mė shumė tė drejtė apo na lė fare pa tė?
Fjala finale i pėrket popullit tė Kosovės, i cili do tė vendos njė herė dhe pėrmirė se si do tė jetė flamuri vet. Vetėm populli me njė referendum tė tijin nuk do tė gabojė nė zgjedhjen dhe respektimin e aspiratave tė veta.
E gjith kjo nė bazė tė mundėsive qė jep demokracia ku, ēdo popull i Lirė dhe Sovran ka tė drejtėn legjitime tė zgjedh dhe tė vendos pėr fatet e tijė. Populli shqipėtarė i Kosovės me njė votim demokratik dhe modern do tė shpalosi sigurishtė vlerat e veta me njė vendimmarrje, qoftė dhe pėr simbolet e veta.
Vendimmarrje qė nuk do tė na nxjerr jashtė kontureve tė njė Shqipėri Etnike me gjuhė dhe zakone tė pa imponuar prej askujt dhe me njė flamur tė pėrbashkėt "nesėr", atė kuq e zi.
Meqė "tenderi" i formulimit tė njė flamuri pėr Kosovėn ėshtė ende i hapur, pėrfitoj nga rasti tė shpreh mendimin tim personal. Pėrmendorja ( koka e dhisė) mbi shqiponjėn dykrerėshe do tė ishte zgjidhja me e gjetur e njė flamuri tė "ndryshėm institucionlaishtė" nga ai shtetit shqiptar.
Kjo gjetje do tė kėnaq rregullat ndėrkombėtare tė ekzistencės dhe bashkėjetesės sė shteteve me simbole jo tė njėjta nga njėra anė dhe nga tjetra do tė hedhi dritė mbi historinė tonė tė lashtė. Histori e lidhur ngushtėsishtė me vet Zeun(zeus) i cili nė shenjė falenderimi dhe pėrulje pėr dhinė ("Amathia,-thia e omel,-dhia e ėmbėl") qė e ushqeu, mbajti si simbol kokėn e saj. Kokė-pėrkrenare e cila u trashėgua mė vonė te iliro-maqedonasi Aleksandri-madh, te Pirroja i Epirit dhe sė fundmi te heroi ynė kombėtarė Gjergj Kastėrioti.***
Nė qoftė se Europa apo organizma ndėrkombėtar nuk do tė pranojnė njė zgjidhje tė tillė apo tė ngjajshme, thjesht do tė thotė se duan tė bėjnė eksperimentėt e radhės nė kurrizin tone. Kjo do ti vėr ata pėrball njė faji tė pėrsėritur historik. Nqs kjo europė (apo miqtė e sajė) e ka tė vėshtirė tė na dallojė ndėrmjet llojit, le ti hedhi njė sy ADN-s tonė historike.
|
|
|
| --------- |
| • TITUJ TĖ NGJASHËM |
|
Copyright © 2000-2008 DERVINA.COM - Tė gjitha tė drejtat e rezervuara
Arkivi u punua nga A.Nushi - Webmaster |
|
